5 Điều Cha Mẹ Nên Làm Khi Con Nói Đạo Công Giáo Thật Nhàm Chán
Thật dễ để hình dung (và có lẽ bạn cũng đã từng chứng kiến), đứa con tuổi teen của bạn thở dài, đảo mắt và nói: “Cuối tuần này chúng ta có phải đi lễ không? Nhà thờ thật nhàm chán…”
Và thế là bạn rơi vào một trong những câu hỏi học búa thường gặp nhất của các cha mẹ Công giáo ngày nay. Bạn yêu đức tin của mình. Nhưng với câu nói đó, giờ đây bạn nhận ra rằng có một khoảng cách nào đó giữa hai điều này. Vậy, bạn phải làm gì?
Bạn có phản ứng ngay bằng những lý lẽ tốt nhất để bảo vệ đức tin của mình không? Hy vọng đó chỉ là nhất thời? Hoặc tự hỏi liệu mình đã làm gì sai không? Thật ra, bạn không phải là người duy nhất có những phản ứng đó. Đây thường là những cách giải quyết mà chúng ta nghĩ đến khi đối mặt với một thử thách mà mình chưa biết phải giải quyết cách nào.
Nhưng nếu bạn thử áp dụng bất kỳ chiến lược nào trong số đó, bạn sẽ biết rằng chẳng có chiến lược nào trong số đó đạt được đúng những điều bạn mong muốn. Và đây là lý do tại sao – những biện pháp đó cố giải quyết một vấn đề, trong khi lẽ ra chúng nên giải quyết một mối tương quan. Vấn đề này có thể bị chứng minh là sai. Vấn đề này rồi sẽ trôi xa thời gian. Vấn đề này lẽ ra đã có thể tránh được. Và dù tất cả những điều ấy có thể đúng, nhưng mỗi tuyên bố ấy đều thiếu đi một yếu tố nền tảng – vấn đề không nằm ở sự bất mãn nhưng là ở sự mất kết nối.
Cho phép tôi có một gợi ý thế này – điều gì sẽ xảy ra nếu bạn giải quyết tình huống trên (dù giả định hay thực tế) dưới lăng kính phát triển mối quan hệ thay vì giải quyết một vấn đề? Bạn đang ở trong mối quan hệ với đứa con tuổi teen của mình. Bạn cũng đang ở trong mối quan hệ với Chúa Giêsu và Hội Thánh của Ngài. Và bây giờ, hy vọng của bạn là gắn kết hai mối quan hệ đó lại với nhau.
Dưới đây là 5 điều bạn có thể làm khi con tuổi teen của bạn nói rằng việc theo đạo Công giáo thật nhàm chán. Mỗi điều được thiết kế để xây dựng mối tương quan – trước tiên là giữa bạn và con của bạn; sau đó là giữ con của bạn với các bạn cùng trang lứa; và cuối cùng là giữa con của bạn với Chúa.
1. Đừng hoảng hốt – chỉ cần lắng nghe
Hãy tắt mọi hồi chuông cảnh báo. Tôi đảm bảo là chẳng có gì đang sụp đổ cả. Con bạn chỉ đơn giản là đang chia sẻ những gì chúng đang cảm thấy trong thời gian đó thôi. Và đó là điều tốt.
Hãy cùng tìm hiểu điều đó. Khi lần đầu bạn nghe câu: “Nhà thờ thật nhàm chán…”, hãy kiềm chế sự thôi thúc phản bác, chỉnh sửa hay bác bỏ. Thay vào đó, dừng lại. Gợi ý: “Con nói thêm cho ba/mẹ nghe đi. Điều gì khiến con thấy nhàm chán như thế?” (Và nếu gia đình bạn giống gia đình tôi, thường vội vã ra khỏi nhà để kịp giờ lễ, thì hãy để dành câu hỏi đó lúc đang trên đường đến nhà thờ.) Sau đó, hãy lắng nghe – và thực sự lắng nghe. Con bạn đang cố gắng truyền đạt điều gì?
Sau đó, hãy đặt thêm vài câu hỏi tiếp nối, cam kết sẽ quay lại về điều đó, rồi tạm để nó qua đi.
Sự thật là – bạn không thể thay đổi cảm xúc ngay lập tức, bởi vì việc bộc lộ cảm xúc không giống như việc đi tìm câu trả lời. Chúng mong đợi được chia sẻ một điều gì đó. Hãy quan tâm đến những gì chúng chia sẻ, đồng thời duy trì cam kết đến nhà thờ.
Điều này cho con bạn thấy 2 điều – 1) những suy nghĩ của chúng rất quan trọng với bạn 2) việc đi nhà thờ là việc rất quan trọng với gia đình bạn. Trong điều thứ nhất, bạn bước vào mối quan hệ với con bạn. Trong điều thứ hai, chúng đi vào mối quan hệ với bạn. Như vậy là chúng ta đã đạt được điều gì đó rồi – dù có vẻ như không phải là như thế.
2. Cùng nhau khám phá sự ngạc nhiên một lần nữa
Lần cuối cùng bạn ngạc nhiên là khi nào? Không phải là bất ngờ, nhưng là ngạc nhiên.
Nếu chính bạn còn khó nghĩ ra điều đó, liệu bạn có nghĩ rằng con bạn cũng sẽ thấy khó khăn không? Trong thế giới mà chúng ta đang sống ngày nay, ngạc nhiên là một điều vô cùng quý giá. Khi câu trả lời dường như đều nằm trong tầm tay, chúng ta có thể quên mất rằng con người được tạo dựng để biết ngạc nhiên.
Đức tin của chúng ta được xây dựng trên sự ngạc nhiên – Thiên Chúa, Đấng không cần gì cả, vẫn muốn có chúng ta đến mức dựng nên chúng ta, vẫn ở lại với chúng ta dù chúng ta đã chối bỏ Ngài, và đưa chúng ta trở về trọn vẹn với Ngài qua cuộc khổ nạn, cái chết và sự phục sinh của Chúa Giêsu. Thật tuyệt vời!
Và khi chúng ta đánh mất sự ngạc nhiên, chúng ta đánh mất một điều quan trọng của đức tin.
Vậy thì sao nếu bạn cùng con tìm hiểu những điều ngạc nhiên của đức tin, bằng cách liên hệ nó với sở thích của con? Nếu con bạn có năng khiếu nghệ thuật, hãy cùng con đến thăm một nhà thờ đẹp. Nếu con bạn năng động và thích phiêu lưu, hãy kể cho con nghe những câu chuyện về những vị thánh vĩ đại đã làm những điều kỳ diệu. Nếu chúng tò mò và ham học hỏi, hãy cùng con tìm hiểu về Tấm khăn liệm ở Turin hoặc những câu chuyện về phép lạ Thánh Thể. Hãy tận dụng những cơ hội này để ở bên nhau và trò chuyện.
Khi chúng thấy ngạc nhiên trước những điều kỳ diệu, và khi những điều kỳ diệu được cảm nhận đúng cách, chúng sẽ kết nối chúng ta với Chúa. Chúng thổi hồn vào những thói quen tưởng chừng như là tầm thường trước đây, như thánh lễ.
Khoan đã, tất cả các thiên thần và các thánh hiện diện trong mỗi thánh lễ sao? Làm sao điều đó có thể xảy ra được? Những món quà nhỏ bé chúng ta dâng tiến trên lối đi lại được biến đổi thành chính Chúa Giêsu sao? Nếu Ngài có thể làm điều đó với bánh và rượu, thì Ngài có thể làm gì với chính con người của tôi?
3. Tìm kiếm sự củng cố phù hợp
Có một sự thay đổi mạnh mẽ diễn ra ở tuổi vị thành niên: tiếng nói của bạn bè bắt đầu trở nên thật sự quan trọng. Đó là lý tại sao cộng đồng xung quanh bạn lại quan trọng. Đó cũng là lý do tại sao các nhóm giới trẻ lại quan trọng. Và đó cũng là lý do những chương trình, giống như những chương trình chúng tôi đang thực hiện tại Damacus lại quan trọng. Giới trẻ có xu hướng tiếp nhận lại những giá trị của cha mẹ chúng hơn khi chúng thấy những giá trị ấy được vang vọng trong nhóm bạn bè và trong những hình mẫu phù hợp.
Vì vậy, hãy tìm kiếm sự củng cố phù hợp. Hãy gặp gỡ những gia đình có cùng hệ giá trị với bạn. Cho con bạn tham gia vào những nhóm giới trẻ với bạn của chúng. Đăng ký cho con bạn tham gia vào những trại hè đã được chuẩn bị kỹ lưỡng và hướng đến việc gặp gỡ Đức Giêsu.
Những môi trường như vậy sẽ chứng minh rằng đức tin là năng động và thực tế!
4. Mời gọi con cùng bước vào cuộc vật lộn
Khi đã có những điều này, hãy minh bạch: đức tin không phải lúc nào cũng mang tính cảm xúc.
Đôi khi, đó là một hành trình gian nan. Đôi khi, đó là một cuộc đấu tranh. Nhưng đấu tranh không có nghĩa là thất bại – nó là một phần của hành trình. Suy cho cùng, bất cứ điều gì đáng làm đều xứng đáng với những thử thách và khó khăn đi kèm. Hãy giúp cho con hiểu rằng những câu hỏi, nghi ngờ và sự nhàm chán. Hãy chia sẻ với con những cuộc chiến thiêng liêng của chính bạn và những giai đoạn khó khăn của riêng bạn. Hãy nhắc đến những vị thánh đã từng trải qua những khó khăn thiêng liêng, như Mẹ Têrêsa, với nhiều thập kỷ chìm trong đêm tối đức tin. Và dạy cho con bạn cách mang những cảm xúc ấy đến với Chúa.
Hãy mời con vật lộn với những nghi ngờ, thay vì né tránh chúng. Một mối tương quan đích thực với Chúa không chỉ lớn lên từ những trải nghiệm đỉnh cao, nhưng còn từ sự trung tín ngay trong những trải nghiệm tầm thường.
5. Hãy thể hiện nhiều hơn là chỉ nói
Câu này thật đơn giản. Yêu Chúa Giêsu. Yêu Hội Thánh của Ngài. Yêu những đứa con tuổi teen của bạn.
Và hãy thể hiện nó thông qua hành động – chứ không chỉ bằng lời nói. Dù lời nói của bạn có khéo léo hay đầy yêu thương đến đâu, cuộc sống của bạn mới là tiếng nói mạnh mẽ nhất. Nếu con bạn thấy bạn cầu nguyện, phục vụ gia đình hoặc cộng đồng, đi xưng tội hay yêu thương người khác – đặc biệt là trong sự lặp đi lặp lại thường ngày của cuộc sống, thì chúng đang được chứng kiến đức tin trong hành động. Điều đó không có nghĩa là bạn phải là một mẫu gương hoàn hảo, nhưng nó có nghĩa là bạn cần phải sống đức tin của bạn một cách mạnh mẽ.
Vậy nên, khi con của bạn nói: “Làm người công giáo thật nhàm chán,” đừng hoảng hốt. Thay vào đó, lắng nghe với sự quan tâm, cùng con tái khám phá sự ngạc nhiên, và giới thiệu chúng cho những người bạn đồng trang lứa và những hình mẫu đức tin để nâng đỡ con. Mời con tham gia vào hành trình đức tin, và chính bạn hãy sống đức tin mà bạn hy vọng con bạn sẽ đón nhận. Qua tiến trình này, bạn không chỉ đang giải quyết sự nhàm chán của con, mà bạn đang kết nối con lại với mối tương quan sâu xa và ý nghĩa nhất.