Khi con người tìm cách lấp đầy cơn đói tâm hồn bằng thế gian nhưng chỉ Thiên Chúa mới có thể ban sự sống thật
(Ga 6,51)
Có những cơn đói không thể được lấp đầy bằng cơm bánh. Có những khoảng trống trong lòng con người mà tiền bạc, thành công hay tình cảm cũng không thể khỏa lấp được. Người ta có thể sống rất đầy đủ bên ngoài nhưng bên trong lại âm thầm kiệt quệ. Có thể cười nói giữa đám đông nhưng lòng vẫn cô đơn. Có thể sở hữu nhiều thứ nhưng vẫn cảm thấy thiếu một điều gì đó không gọi tên được. Bởi sâu thẳm nhất trong con người không chỉ có thân xác cần được nuôi dưỡng, mà còn có một linh hồn đang đói khát sự sống thật. Và đó là điều Đức Giêsu muốn chạm đến trong Tin Mừng hôm nay khi Ngài nói: “Tôi là bánh hằng sống từ trời xuống” (Ga 6,51). Ngài không chỉ đến để dạy đạo lý; không chỉ đến để an ủi con người trong đau khổ; và không chỉ đến để sửa đổi luân lý nhân loại, mà Ngài còn đến để trao ban chính sự sống của Thiên Chúa cho con người.
Có lẽ, bi kịch lớn nhất của con người hôm nay không phải là nghèo vật chất, nhưng là cố lấp đầy cơn đói linh hồn bằng những thứ không thể nuôi sống linh hồn. Người ta tìm sự sống nơi tiền bạc. Nhưng càng có nhiều, lòng càng bất an vì sợ mất. Người ta tìm hạnh phúc nơi sự hưởng thụ. Nhưng niềm vui chóng qua thường để lại một khoảng trống sâu hơn. Người ta tìm giá trị nơi thành công và sự công nhận. Nhưng chỉ cần thất bại hoặc bị lãng quên, họ lập tức thấy đời sống của mình trở nên vô nghĩa.
Thánh Augustinô đã diễn tả rất thật kinh nghiệm ấy khi viết trong cuốn Tự Thuật của mình: “Chúa dựng nên con cho Chúa, nên lòng con mãi khắc khoải cho đến khi được nghỉ yên trong Ngài”. Vì rằng, con người mang trong mình một cơn đói vô biên, nên không điều gì hữu hạn có thể làm họ no thỏa mãi mãi. Đó là lý do tại sao giữa một thế giới ngày càng có nhiều tiện nghi, nhưng con người lại càng dễ cảm thấy trống rỗng. Người ta có nhiều phương tiện kết nối hơn nhưng nội tâm lại cô đơn hơn. Có nhiều giải trí hơn nhưng ít bình an hơn. Và có nhiều thông tin hơn nhưng lại mất phương hướng hơn. Bởi linh hồn không thể sống chỉ bằng những thứ của thế gian.
Đức Giêsu nói rất mạnh: “Nếu các ông không ăn thịt và uống máu Con Người, các ông không có sự sống nơi mình” (Ga 6,53). Nghĩa là, con người có thể vẫn tồn tại về mặt sinh học, nhưng nếu tách khỏi Thiên Chúa, linh hồn dần đánh mất sức sống bên trong.
Có những người nhìn bên ngoài vẫn thành công, vẫn bận rộn, vẫn đầy năng lượng… nhưng sâu bên trong là một sự mệt mỏi âm thầm. Một cảm giác thiếu ý nghĩa. Một nỗi trống trải không thể gọi tên. Và đôi khi, họ cố lấp đầy khoảng trống ấy bằng công việc nhiều hơn, tiêu dùng nhiều hơn, giải trí nhiều hơn… nhưng càng lấp đầy, lòng lại càng đói. Bởi cơn đói sâu nhất của con người là cơn đói Thiên Chúa.
Trong sa mạc, dân Israel từng được nuôi bằng manna từ trời. Nhưng Đức Giêsu nói rằng thứ bánh ấy vẫn không thể giữ họ khỏi cái chết: “Tổ tiên các ông đã ăn manna trong sa mạc, nhưng đã chết” (Ga 6,58). Chỉ có bánh từ trời là chính Đức Kitô mới có thể ban sự sống đời đời.
Điều kỳ diệu của Kitô giáo nằm ở chỗ, đó là Thiên Chúa không chỉ yêu con người từ xa, mà Ngài còn trở thành lương thực cho họ. Một Thiên Chúa để mình được bẻ ra. Một Thiên Chúa chấp nhận trở nên nhỏ bé trong tấm bánh. Một Thiên Chúa đi vào tận sự đói khát sâu kín nhất của linh hồn con người. Không tôn giáo nào có một vị thần yêu đến mức trao ban chính mình làm lương thực như thế.
Thánh Tôma Aquinô gọi Thánh Thể là “Bí tích của tình yêu, là dấu chỉ sự hiệp nhất, và là mối dây bác ái”. Bởi nơi Bí tích Thánh Thể, Đức Kitô không chỉ ở gần con người, mà còn ở trong họ. Vì rằng: “Ai ăn thịt và uống máu tôi, thì ở lại trong tôi, và tôi ở lại trong người ấy” (Ga 6,56). Đó không còn là một sự tương quan xa cách giữa con người với Thiên Chúa, nhưng là một sự kết hiệp sâu thẳm của sự sống.
Có lẽ, nhiều người hôm nay vẫn đi lễ, vẫn rước lễ, nhưng chưa thật sự ý thức mình đang đón nhận điều gì. Thánh Thể đôi khi trở thành một thói quen đạo đức hơn là cuộc gặp gỡ với Đấng đang trao ban chính mạng sống mình cho ta. Người ta có thể chuẩn bị rất kỹ cho công việc, cho các cuộc gặp quan trọng, cho những bữa tiệc lớn… nhưng lại đến với Thánh Thể bằng một tâm hồn vội vã, hờ hững hay nguội lạnh.
Trong khi đó, các thánh đã sống Bí tích Thánh Thể như trung tâm của đời mình. Thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II nói rằng: “Giáo Hội sống là nhờ Thánh Thể” (Ecclesia de Eucharistia, 1). Còn mẹ thánh Têrêsa Calcutta thú nhận rằng nếu không có Thánh Thể, ngài không thể tiếp tục phục vụ người nghèo mỗi ngày. Bởi chỉ những ai được nuôi bằng tình yêu của Đức Kitô mới có thể tiếp tục yêu trong một thế giới nhiều mỏi mệt.
Có lẽ, nguyên nhân sâu xa của nhiều khủng hoảng nội tâm hôm nay là vì linh hồn con người đang đói mà không biết mình đói gì. Người ta chăm sóc thân xác rất kỹ nhưng để tâm hồn kiệt sức. Người ta sợ thiếu tiền, thiếu cơ hội, thiếu tương lai… nhưng lại ít khi sợ linh hồn mình đang dần xa Thiên Chúa.
Trong khi đó, Đức Giêsu vẫn lặng lẽ nói với nhân loại hôm nay như đã nói ngày xưa: “Tôi là bánh hằng sống”. Không phải: “Tôi cho bánh” . Nhưng: “Tôi là bánh”. Nghĩa là điều con người cần nhất không phải là một món quà nào khác ngoài chính Thiên Chúa.
Đức Thánh Cha Bênêđictô XVI từng nói rằng: “Con người được tạo dựng cho sự thật và tình yêu”. Và chỉ nơi Đức Kitô, sự thật và tình yêu ấy mới trở thành lương thực nuôi dưỡng linh hồn.
Có những người sau nhiều năm chạy theo thế gian mới nhận ra rằng điều họ thiếu nhất không phải thêm thành công, nhưng là sự bình an. Không phải thêm sở hữu, nhưng là ý nghĩa. Và cũng không phải thêm tiếng vỗ tay, nhưng là một nơi để tâm hồn được nghỉ ngơi. Và cuối cùng, chỉ Thiên Chúa mới có thể trở thành nơi nghỉ ngơi ấy.
Ước gì trang Tin Mừng hôm nay giúp chúng ta nhận ra cơn đói thật của lòng mình. Giữa một thế giới đầy những lời mời gọi hấp dẫn, ước gì chúng ta không quên rằng linh hồn mình được tạo dựng cho Bánh từ trời.
Ước gì chúng ta biết trở về với Thánh Thể không như một thói quen, nhưng như người đói tìm đến lương thực. Không như một nghi thức phải hoàn thành, nhưng như cuộc gặp gỡ với Đấng đang hiến trao chính mình vì yêu. Và ước gì, giữa biết bao điều chóng qua của thế gian, chúng ta vẫn giữ được niềm xác tín này: chỉ Thiên Chúa mới có thể ban sự sống thật, sự sống không chỉ giúp con người tồn tại, nhưng giúp họ thật sự sống, thật sự yêu và thật sự tìm thấy quê hương của linh hồn mình nơi chính trái tim của Đức Kitô.
Giọng đọc: Thanh Nhã - Phan Anh