CÔNG NGHỊ (II): Các Hồng y quy tụ trong ngày đầu tiên của cuộc họp ngoại thường tại Rôma
Trong số 245 thành viên của Hồng y đoàn, có 170 vị — tức khoảng 70% — đã tham dự Công nghị, bao gồm cả các Hồng y cử tri và hưu nhiệm, đến từ cả năm châu lục. Một trong những vị vắng mặt là Đức Hồng y Brenes, Tổng Giám mục Managua (Nicaragua). Có người cho rằng ngài không thể đến Rôma vì sự đàn áp của chế độ độc tài hiện nay, nhưng điều đó không liên quan. Theo chính Đức Hồng y Brenes, ngài không nhận được thông báo triệu tập.
Tòa Thánh đã bác bỏ lời khẳng định này; Phòng Báo chí Vatican cho biết tất cả các Hồng y đều đã được mời. Có vẻ như, ít nhất, đã xảy ra một sự hiểu lầm nghiêm trọng trong việc liên lạc.
Trong suốt cuộc họp, Vatican yêu cầu các Hồng y tham dự giữ kín các chi tiết của chương trình nghị sự Công nghị. Lý do là điều này giúp các ngài tự do bày tỏ ý kiến hơn, và đó cũng là lý do vì sao các phiên họp được tiến hành kín.
Phiên họp đầu tiên do một vị chủ tọa là Đức Hồng y Artime, cùng với ba vị điều phối viên: các Đức Hồng y Artime, Tagle và Tolentino.
Trước khi cuộc họp bắt đầu, Đức Hồng y Radcliffe đã trình bày một bài suy niệm, trong đó ngài nói đến những khó khăn hiện nay trong lòng Hội Thánh, đồng thời kêu gọi Hội Thánh đối diện với chúng bằng lòng can đảm và sự thật. Chính Hội Thánh đang bị rung chuyển bởi những cơn bão nội tại của mình: lạm dụng tính dục và những chia rẽ ý thức hệ. Chúa mời gọi chúng ta ra khơi giữa những cơn bão ấy, đối diện với chúng bằng sự thật và lòng can đảm, thay vì nhút nhát đứng mãi trên bờ. Nếu chúng ta làm điều đó trong Công nghị này, chúng ta sẽ thấy Người đến gặp chúng ta; còn nếu chúng ta ẩn mình trên bờ, chúng ta sẽ không gặp được Người.
Đức Giáo hoàng Leo cũng chia sẻ vài lời và đề xuất các chủ đề để các Hồng y thảo luận:
• Evangelii gaudium: sứ mạng của Hội Thánh trong thế giới hôm nay.
• Praedicate Evangelium: vai trò phục vụ của Tòa Thánh, đặc biệt đối với các Giáo hội địa phương.
• Tính hiệp hành: phương thế và công cụ của sự cộng tác trong Hội Thánh.
• Phụng vụ: nguồn mạch và chóp đỉnh của đời sống Kitô hữu.
Đức Giáo hoàng sau đó giải thích rằng do giới hạn thời gian, các Hồng y chỉ có thể chọn hai chủ đề để thảo luận, và họ đã làm như vậy trong buổi chiều hôm đó.
Tại Đại Thính đường Phaolô VI, và khi Đức Giáo hoàng vắng mặt cho đến cuối phiên, mỗi thành viên trong các nhóm làm việc có ba phút để trình bày những chủ đề họ muốn đào sâu và lý do tại sao. Sau vài giờ, quyết định đã được đưa ra: đa số các Hồng y chọn hai chủ đề là tính hiệp hành và ơn gọi truyền giáo của Hội Thánh. Vatican làm rõ rằng điều này không có nghĩa các chủ đề khác sẽ không được bàn tới, mà chỉ là chúng không phải là trọng tâm chính của Công nghị.
Đức Giáo hoàng cũng giải thích rằng những kết luận của cuộc họp, dù sẽ đóng góp vào các quyết định sắp tới, không mang tính chung cuộc.
Ngài cho biết: “Các nhóm sẽ đóng góp vào quyết định mà chúng ta đưa ra; nhưng vì tôi dễ dàng xin ý kiến những người đang làm việc trong Giáo triều và sống tại Rôma hơn, nên những nhóm trình bày báo cáo sẽ là chín nhóm đến từ các Giáo hội địa phương”.
Dựa trên những lời này của Đức Giáo hoàng Leo, một câu hỏi ngầm đã bao trùm phần kết của phiên họp thứ hai và cũng là phiên cuối cùng của Công nghị ngoại thường: trong những năm sắp tới, những khía cạnh và ưu tiên nào sẽ định hướng hành động của Đức Thánh Cha và của Giáo triều, khi xét đến những đóng góp và phản hồi từ cuộc họp này?