Các Thánh trên bầu trời: Cách đặt tên và ảnh hưởng của Vatican
Nếu vẫn còn người cho rằng khoa học và tôn giáo đối lập nhau, có lẽ họ chưa biết đến Specola, tức Đài Thiên văn của Vatican. Đây là một trong những đài thiên văn lâu đời nhất thế giới và vẫn hoạt động cho đến ngày nay. Nguồn gốc của đài có từ thế kỷ XVI.
SABINO MAFFEO, Nhà thiên văn học, cho biết: “Đài được Đức Giáo hoàng Leo XIII thành lập vào năm 1891 theo đề nghị của cha Francesco Denza, nhằm chứng minh cho thế giới thấy rằng Giáo Hội không hề chống lại khoa học”.
Dù nhiều người Ý có thể quen thuộc với cơ sở chính của Đài Thiên văn Vatican tại Castel Gandolfo, nơi có dinh thự mùa hè của các Giáo hoàng, nhưng ít ai biết rằng còn có một cơ sở thứ hai.
Cơ sở này nằm trên núi Graham, bên kia Đại Tây Dương, thuộc bang Arizona (Hoa Kỳ), nơi hầu như không bị ô nhiễm ánh sáng. Tại đây đặt một trong những kính thiên văn hiện đại nhất thế giới, với đường kính gần hai mét.
Năm 2012, hai nhà thiên văn của Vatican đã phát hiện hai tiểu hành tinh bằng kính thiên văn tại núi Graham. Mười bốn năm sau, hai tiểu hành tinh này chính thức được đặt theo tên của hai vị thánh người Ba Lan.
Một là Thánh Faustina Kowalska, nữ tu được phong thánh năm 2000 và được Đức Gioan Phaolô II đặc biệt cổ võ, nổi tiếng với lòng sùng kính Lòng Thương Xót Chúa.
Vị còn lại là Thánh Ursula Ledóchowska, cũng được vị Giáo hoàng Ba Lan phong thánh vào năm 2003, nổi bật nhờ vai trò ảnh hưởng của ngài trong lĩnh vực giáo dục.
Nhưng đó chưa phải là tất cả. Còn có những tiểu hành tinh mang tên một số linh mục Dòng Tên từng tham gia vào các công trình khám phá, và thậm chí có một tiểu hành tinh mang tên của một vị giáo hoàng.
Tiểu hành tinh ấy được gọi là “Boncompagni”, vốn là họ của Đức Giáo hoàng Grêgôriô XIII trước khi được bầu làm Giáo hoàng. Chính ngài là người đã ra lệnh cải tổ lịch hiện nay và là vị mạnh mẽ ủng hộ ngành thiên văn học tại Vatican.
Vậy tại sao trong thế giới khoa học, lại có những tiểu hành tinh mang tên các vị thánh Công giáo, một vị giáo hoàng hay một linh mục? Câu trả lời khá đơn giản, nhưng quy trình lại dài và cần thời gian.
Mọi sự bắt đầu với việc khám phá và một tên gọi tạm thời kèm theo số hiệu. Tuy nhiên, một tên chính thức chỉ có thể được đề xuất sau khi quỹ đạo của tiểu hành tinh được xác nhận. Việc đặt tên phải tuân theo những quy tắc nhất định không được mang tính thương mại, chính trị hay xúc phạm.
Nếu đáp ứng đủ các tiêu chí, Liên minh Thiên văn Quốc tế sẽ phê chuẩn tên gọi ấy, chính thức ghi nhận và đánh dấu nó trên bản đồ bầu trời đêm ngày càng mở rộng của nhân loại.