Khi người môn đệ không còn sợ hãi
không phải là một cảm xúc mạnh mẽ,
nhưng là một xác tín âm thầm:
dù điều gì xảy ra,
tôi vẫn không bị bỏ lại
Có những nỗi sợ rất âm thầm nhưng lại chi phối cả đời sống con người. Sợ thất bại, sợ mất mát, sợ bị bỏ rơi, sợ không đủ… Và có lẽ, sâu xa hơn tất cả, là nỗi sợ khi phải đối diện với những điều mình không kiểm soát được.
Các môn đệ trong trang Tin Mừng hôm nay cũng không đứng ngoài thực tại ấy. Họ vừa tuyên xưng một niềm tin rất mạnh mẽ: “Chúng con tin Thầy từ Thiên Chúa mà đến” (Ga 16,30) . Nhưng Chúa Giêsu lại đáp bằng một câu hỏi khiến người ta phải suy nghĩ: “Bây giờ anh em tin à?” (Ga 16,31). Không phải để phủ nhận niềm tin của họ, nhưng như một lời nhắc rằng: đức tin ấy vẫn còn phải đi qua thử thách. Và quả thật, Ngài nói trước: “Anh em sẽ bị phân tán mỗi người một ngả và để Thầy cô độc một mình” (Ga 16,32) . Đó là một sự thật khó chấp nhận: ngay cả những người đã tin, đã theo Chúa, vẫn có thể sợ hãi, vẫn có thể bỏ chạy. Đức tin không tự động làm cho con người trở nên mạnh mẽ ngay lập tức. Nhưng điều đáng chú ý là Chúa Giêsu không dừng lại ở việc vạch ra sự yếu đuối của các môn đệ. Ngài mở ra một con đường khác: “Trong thế gian, anh em sẽ phải gian nan khốn khó. Nhưng can đảm lên! Thầy đã thắng thế gian” (Ga 16,33). Đó không phải là một lời khuyên mang tính động viên đơn thuần, nhưng là một lời mạc khải. Lòng can đảm của người môn đệ không phát xuất từ sức riêng, nhưng từ một biến cố đã xảy ra, đó chính là Đức Kitô đã thắng. Chiến thắng ấy không phải là chiến thắng theo cách thế gian mong đợi. Không phải là loại bỏ đau khổ, cũng không phải là né tránh thập giá, nhưng là đi xuyên qua tất cả để bước vào sự sống. Một chiến thắng được thực hiện trong âm thầm, trong hiến trao, và trong tình yêu đến cùng.
Chính vì thế, can đảm trong Đức Kitô không có nghĩa là không còn sợ, nhưng là không còn bị nỗi sợ chi phối. Không phải là không còn gian nan, nhưng là có một điểm tựa sâu xa hơn mọi gian nan.
Chúa Giêsu còn nói một điều rất quan trọng: “Trong Thầy, anh em được bình an” (Ga 16,33). Bình an và can đảm không tách rời nhau. Khi có một bình an nội tâm, chúng ta mới có thể đứng vững trước sóng gió. Nhưng bình an ấy không đến từ việc mọi sự thuận lợi, mà từ việc biết rằng mình không một mình: “Thầy không cô độc đâu, vì Chúa Cha ở với Thầy” (Ga 16,32). Đây chính là nền tảng sâu xa của mọi sự can đảm vì đã sự hiện diện của Thiên Chúa. Nếu Chúa Giêsu có thể đứng vững trong giờ phút cô đơn nhất, thì không phải vì Ngài mạnh hơn con người, nhưng vì Ngài sống trong một tương quan không bao giờ bị cắt đứt với Chúa Cha. Và chính mối tương quan ấy được mở ra cho người môn đệ. Nghĩa là, chúng ta không được mời gọi để tự mình vượt qua nỗi sợ, nhưng để bước vào một sự hiệp thông, nơi mà chúng ta không còn phải đối diện với thử thách một mình.
Có lẽ, điều làm chúng ta sợ không phải chỉ là khó khăn, nhưng còn là cảm giác bị bỏ rơi trong khó khăn. Nhưng Tin Mừng hôm nay nói với chúng ta một điều khác, đo là ngay cả khi mọi sự dường như sụp đổ, vẫn có một sự hiện diện không biến mất. Can đảm trong Đức Kitô, vì thế, không phải là một cảm xúc mạnh mẽ, nhưng là một xác tín âm thầm: dù điều gì xảy ra, tôi vẫn không bị bỏ lại.
Có thể chúng ta vẫn còn những lo lắng, những bất an, những lúc yếu đuối. Có thể có những lần chúng ta cũng “bị phân tán”, cũng chạy trốn, cũng không trung thành như mình mong muốn. Nhưng điều làm nên sự khác biệt không phải là chúng ta mạnh đến đâu, mà là chúng ta có quay trở lại với Đấng đã thắng thế gian hay không. Bởi vì chiến thắng của Đức Kitô không chỉ là một biến cố trong quá khứ, nhưng là một thực tại vẫn đang tiếp diễn. Một sức mạnh vẫn đang nâng đỡ, một ánh sáng vẫn đang soi đường, một sự hiện diện vẫn đang ở đó.
Ước gì, trong những lúc sợ hãi, chúng ta không chỉ nhìn vào giới hạn của mình, nhưng biết hướng về Đấng đã chiến thắng. Ước gì chúng ta học cách tìm lại bình an trong Ngài, để từ đó tìm thấy lòng can đảm. Và ước gì, trong một khoảnh khắc nào đó của đời sống, chúng ta nhận ra rằng: điều làm chúng ta đứng vững không phải là vì chúng ta không sợ, nhưng vì có một Đấng ở đó, âm thầm nhưng vững chắc đang nâng đỡ chúng ta từ bên trong.
“Can đảm lên!” Không phải vì chúng ta có thể tự mình vượt qua, nhưng vì Đức Kitô đã đi trước. Và trong Ngài, chúng ta có thể bước đi, dù giữa gian nan, nhưng không còn bị nỗi sợ giữ lại phía sau.
Giọng đọc: Thanh Nhã - Phan Anh