Khi Đức Kitô trở thành lối đi
Hãy tin vào Thiên Chúa và tin vào Thầy”
(Ga 14,1)
Có những lúc trong cuộc đời, con người không chỉ lạc đường theo nghĩa thể lý, nhưng còn lạc lối trong chính nội tâm của mình. Đó là khi chúng ta không còn biết mình đang đi đâu, không chắc điều gì là đúng, và càng không biết đâu là điểm đến cuối cùng. Những câu hỏi âm thầm nhưng dai dẳng: Tôi sống để làm gì? Tôi đang đi về đâu? Có một “nhà” thật sự nào đang chờ tôi không? Chính trong bối cảnh ấy, lời của Chúa Giêsu vang lên như một định hướng tận căn: “Chính Thầy là con đường, là sự thật và là sự sống. Không ai đến được với Chúa Cha mà không qua Thầy” (Ga 14,6). Đây không chỉ là một lời dạy, nhưng còn là một mặc khải. Chúa Giêsu không những chỉ đường, mà Ngài còn chính là con đường. Điều này thay đổi hoàn toàn cách con người hiểu về hành trình đức tin. Bởi vì đức tin không còn là việc tìm một lộ trình đúng, nhưng là bước vào một sự tương quan sống động với một Đấng đang sống. Con đường ấy không phải là một bản đồ, nhưng là một con người. Và đi trên con đường ấy không phải là nắm vững phương hướng, nhưng là gắn bó với Đấng dẫn đường.
Trong suốt lịch sử cứu độ, Thiên Chúa luôn là Đấng dẫn dắt dân Người. Ngài đã gọi Abraham rời bỏ quê hương (x. St 12,1) , dẫn dân Israel băng qua sa mạc (x. Xh 13,21) , và qua các ngôn sứ, Ngài không ngừng mời gọi họ trở về. Nhưng tất cả những con đường ấy chỉ là hình bóng cho một con đường trọn vẹn hơn, đó là chính Đức Kitô. Như ngôn sứ Isaia đã loan báo: “Hãy dọn sẵn con đường cho Đức Chúa” (Is 40,3) . Và khi thời gian viên mãn, con đường ấy không còn là một lối đi phải chuẩn bị, nhưng là một Đấng đã đến.
Điều đáng chú ý là lời của Chúa Giêsu được nói ra trong một bối cảnh đầy xao xuyến. Các môn đệ đang hoang mang trước viễn cảnh Thầy sắp ra đi. Chính vì thế, Ngài nói: “Anh em đừng xao xuyến! Hãy tin vào Thiên Chúa và tin vào Thầy” (Ga 14,1) . Đức tin ở đây không phải là một giải pháp để loại bỏ mọi khó khăn, nhưng là một ánh sáng giúp con người tiếp tục bước đi giữa những bất định. Bởi vì có một điều chắc chắn rằng nếu Đức Kitô là con đường, thì dù hành trình có quanh co, người bước theo Ngài sẽ không bị lạc mất.
Nhưng tại sao Đức Kitô lại là con đường? Bởi vì Ngài là sự thật. Trong một thế giới nơi sự thật nhiều khi bị che khuất bởi những nửa sự thật, những quan điểm cá nhân, hay những định kiến, con người dễ bị lạc hướng. Nhưng nơi Đức Kitô, sự thật không còn là một khái niệm trừu tượng, mà là một thực tại sống động. “Nếu anh em ở lại trong lời của Thầy… anh em sẽ biết sự thật, và sự thật sẽ giải phóng anh em” (Ga 8,31-32) . Sự thật ấy không chỉ giúp con người hiểu đúng, nhưng còn giúp họ sống tự do. Tự do khỏi những ràng buộc của sợ hãi, của tội lỗi, và của những ảo tưởng về chính mình.
Không dừng lại ở đó, Đức Kitô còn là sự sống. Và đây chính là đích điểm của con đường. Con người không chỉ cần một hướng đi đúng, nhưng còn cần một sự sống thật. “Thầy đến để cho chiên được sống và sống dồi dào” (Ga 10,10). Sự sống mà Đức Kitô trao ban không chỉ là sự tồn tại, nhưng còn là một sự sống viên mãn, một sự sống có ý nghĩa, một sự sống vượt qua cả cái chết. Thánh Phaolô đã diễn tả kinh nghiệm này cách mạnh mẽ rằng: “Đối với tôi, sống là Đức Kitô” (Pl 1,21) . Khi Đức Kitô trở thành trung tâm, thì sự sống không còn bị giới hạn bởi những gì hữu hạn, nhưng mở ra một chiều kích vĩnh cửu.
Tuy nhiên, bước vào con đường ấy không phải lúc nào cũng dễ dàng. Có những lúc con đường của Đức Kitô đi ngược lại với logic của thế gian. Đó là con đường của Thập Giá. Một con đường mà thoạt nhìn có vẻ như dẫn đến thất bại, mất mát, và đau khổ. Nhưng chính nơi đó, một nghịch lý được mở ra: “Ai muốn cứu mạng sống mình, thì sẽ mất; còn ai liều mất mạng sống mình vì Thầy, thì sẽ tìm được mạng sống ấy” (Mt 16,25). Con đường của Đức Kitô không loại trừ đau khổ, nhưng biến đổi nó thành nơi của tình yêu và ơn cứu độ.
Các môn đệ đã phải học điều này không phải trong một ngày. Họ đã từng lạc hướng, từng nghi ngờ, từng sợ hãi. Nhưng sau biến cố Phục Sinh, họ nhận ra rằng con đường mà họ đã đi, dù đầy những khúc quanh, thực ra luôn nằm trong bàn tay dẫn dắt của Thiên Chúa. Và từ đó, họ không còn sợ hãi bước đi nữa, bởi vì họ biết mình không đi một mình. Như Chúa Giêsu đã hứa: “Thầy ở cùng anh em mọi ngày cho đến tận thế” (Mt 28,20).
Có lẽ, trong đời sống hôm nay, chúng ta cũng đang ở đâu đó trên hành trình ấy. Có thể là một đoạn đường rõ ràng, nhưng cũng có thể là một khúc quanh mờ tối. Có thể là một bước tiến, nhưng cũng có thể là một lần dừng lại. Nhưng điều quan trọng không phải là chúng ta đang ở đâu, mà là chúng ta đang đi với ai. Nếu Đức Kitô là con đường, thì điều cốt yếu không phải là biết hết lộ trình, nhưng là ở lại với Ngài.
Thánh Vịnh đã diễn tả điều này một cách rất đẹp: “Lạy Chúa, xin dạy con đường lối của Ngài, xin dẫn con đi trong chân lý của Ngài” (Tv 25,4-5). Đó không chỉ là một lời cầu xin được hướng dẫn, nhưng còn là một lời phó thác. Một sự tin tưởng rằng con đường của Thiên Chúa, dù không phải lúc nào cũng dễ hiểu, nhưng luôn dẫn đến sự sống. Và cuối cùng, con đường ấy không dẫn đến một nơi vô định, nhưng dẫn về “nhà Cha”. Một hình ảnh rất gần gũi, rất thân thương. Không phải là một điểm đến xa lạ, nhưng là một nơi thuộc về. “Trong nhà Cha Thầy, có nhiều chỗ ở” (Ga 14,2). Đó là lời hứa của một Đấng không chỉ mở đường, nhưng còn chuẩn bị chỗ cho chúng ta. Một hành trình không kết thúc trong hư vô, nhưng trong một cuộc gặp gỡ. Một cuộc trở về.
Có thể chúng ta không hiểu hết con đường này. Và cũng có thể có những đoạn đường khiến chúng ta chùn bước. Nhưng Tin Mừng hôm nay không mời gọi chúng ta hiểu hết, mà chỉ mời gọi chúng ta bước đi. Không phải một mình, nhưng với Đấng là con đường. Và có lẽ, chỉ cần như thế thôi. Bởi vì khi đi với Ngài, mọi con đường, dù quanh co, nhưng cuối cùng cũng sẽ dẫn về nhà Cha.
Giọng đọc: Thanh Nhã - Phan Anh