---Cha – Con – Thánh Thần trong khoảnh khắc khai mở sứ mạng ---
Bên dòng sông Giođan lặng lẽ, giữa đám đông những con người đang xếp hàng chờ được thanh tẩy, một biến cố tưởng chừng rất bình thường đã diễn ra. Không có nghi lễ long trọng, không có ánh hào quang rực rỡ, không có tiếng kèn hay lời tung hô. Chỉ có nước sông âm thầm chảy, chỉ có một con người đứng lẫn giữa đám đông tội nhân, và chỉ có một cử chỉ cúi mình rất khẽ. Nhưng chính trong sự âm thầm ấy, mầu nhiệm sâu thẳm nhất của đức tin Kitô giáo đã được tỏ lộ, đó chính là mầu nhiệm tình yêu Ba Ngôi Thiên Chúa. Thánh Gioan Kim Khẩu đã từng nhận xét: “Không phải Giođan làm cho Đức Kitô nên thánh, nhưng chính Đức Kitô thánh hóa dòng Giođan” (Homilia in Baptismum Christi). Dòng sông nhỏ bé ấy bỗng trở thành nơi trời và đất gặp nhau, nơi lịch sử nhân loại bước vào một khúc quanh quyết định.
Đức Giêsu từ Galilê đến sông Giođan để xin Gioan làm phép rửa. Một hành động gây bối rối. Phản ứng của Gioan hoàn toàn hợp lý: “Chính tôi mới cần được Ngài làm phép rửa, thế mà Ngài lại đến với tôi!” (Mt 3,14). Phép rửa của Gioan là phép rửa sám hối (x. Mc 1,4), dành cho những người thú nhận tội lỗi và mong chờ ơn tha thứ. Vậy tại sao Đấng vô tội (x. Hr 4,15) lại bước xuống hàng ngũ những kẻ tội lỗi? Câu trả lời của Đức Giêsu mở ra toàn bộ logic của Tin Mừng: “Chúng ta nên làm như vậy để giữ trọn đức công chính” (Mt 3,15).
Trong Kinh Thánh, “đức công chính” không đơn thuần là tuân giữ luật lệ, nhưng là sự trung tín trọn vẹn với thánh ý Thiên Chúa (x. St 15,6; Rm 1,17). Đức Giêsu không đến để đứng ngoài hay đứng trên nhân loại, nhưng để đứng vào giữa, mang lấy thân phận của họ. Ngay từ đầu sứ vụ, Ngài đã thực hiện điều mà thánh Phaolô sau này diễn tả: “Đức Giêsu Kitô… đã tự hủy mình ra không, lãnh lấy thân phận tôi đòi” (Pl 2,6–7).
Phép rửa tại Giođan là lời tiên báo cho thập giá. Đức Giêsu đi xuống dòng nước hôm nay cũng chính là Ngài sẽ đi xuống tận đáy cái chết mai sau. Như thánh Grêgôriô Nazianzênô nói: “Đức Giêsu xuống nước để chôn vùi con người cũ, và đi lên để khởi đầu một nhân loại mới” (Oratio, 39).
“Khi Đức Giêsu vừa chịu phép rửa xong… các tầng trời mở ra” (Mt 3,16). Đây là một chi tiết mang tính thần học rất mạnh. Trời vốn bị “đóng kín” vì tội lỗi con người (x. Is 64,1). Lời than van của Ítraen xưa: “Phải chi Ngài xé trời mà ngự xuống” (Is 63,19), nay được đáp lại. Không phải bằng lửa hủy diệt, nhưng bằng Thánh Thần của sự sống. Thánh Thần ngự xuống “như chim bồ câu”. Hình ảnh ấy gợi về hai ký ức nền tảng. Trong sách Sáng thế, nói đến: “Thần Khí Thiên Chúa bay là là trên mặt nước” (St 1,2), khởi đầu của công trình tạo dựng. Và trong Đại Hồng Thủy: chim bồ câu mang nhành ôliu báo hiệu một khởi đầu mới (x. St 8,11).
Như vậy, nơi Đức Giêsu, một cuộc tạo dựng mới bắt đầu. Thánh Thần không chỉ ngự xuống trên Ngài, mà còn ở lại với Ngài (x. Ga 1,32-33) , như dấu chỉ Đức Giêsu chính là Đấng Mêsia được xức dầu: “Thần Khí Đức Chúa ngự trên tôi, vì Đức Chúa đã xức dầu tấn phong tôi” (Is 61,1; x. Lc 4,18). Từ khoảnh khắc này, mọi hoạt động của Đức Giêsu đều diễn ra trong quyền năng Thánh Thần: Ngài được Thánh Thần dẫn vào hoang địa (x. Mt 4,1), rao giảng “trong quyền năng của Thánh Thần” (x. Lc 4,14) , và hiến dâng chính mình “nhờ Thánh Thần hằng hữu” (Hr 9,14).
Đỉnh cao của biến cố là tiếng từ trời: “Đây là Con yêu dấu của Ta, Ta hài lòng về Người” (Mt 3,17). Lần đầu tiên trong Tin Mừng, Chúa Cha trực tiếp lên tiếng. Và điều Ngài công bố không phải là một mệnh lệnh, nhưng là một mối tương quan. Đức Giêsu không bắt đầu sứ vụ bằng việc “làm điều gì”, nhưng bằng việc “là ai”, là Con Yêu Dấu. Câu nói này kết hợp hai truyền thống Kinh Thánh: Thánh Vịnh 2,7 nói rằng: “Con là Con của Cha”, đó chính là căn tính vương đế Mêsia. Và Isaia 42,1 nói đến: “Đây là Người Tôi Tớ Ta… Ta hài lòng về Người” , là dung mạo Người Tôi Tớ đau khổ. Đức Giêsu vừa là Con được yêu, vừa là Tôi Tớ được sai đi. Tình yêu của Cha không giữ Con lại trong vinh quang, nhưng trao Con cho thế gian (x. Ga 3,16). Như Đức Thánh Cha Bênêđictô XVI khẳng định: “Sứ mạng của Đức Giêsu bắt nguồn từ việc Ngài là Con” (Jesus of Nazareth, tập I).
Bên dòng Giođan, Ba Ngôi Thiên Chúa cùng hiện diện cách rõ ràng: Chúa Cha lên tiếng, Chúa Con đứng trong dòng nước, và Chúa Thánh Thần ngự xuống. Không phải là một bài học thần học trừu tượng, nhưng là một biến cố cứu độ sống động. Thiên Chúa không khép kín trong vinh quang nội tại, nhưng mở ra, đi xuống và trao ban chính mình. Công đồng Vatican II xác quyết: “Thiên Chúa vô hình, do tình yêu phong phú của Ngài, đã ngỏ lời với con người như với bạn hữu” (Dei Verbum, 2). Từ đây, lịch sử cứu độ không còn là câu chuyện con người đi tìm Thiên Chúa, mà là Thiên Chúa đi tìm con người, bằng tình yêu Ba Ngôi.
Như vậy, biến cố Đức Giêsu chịu phép rửa không khép lại nơi Giođan, nhưng tiếp tục nơi mỗi người chúng ta. Nhờ Bí tích Thánh Tẩy, chúng ta được dìm vào chính mầu nhiệm ấy: “Tất cả anh em… đã chịu phép rửa trong Đức Kitô, đều mặc lấy Đức Kitô” (Gl 3,27) . Chúng ta cũng được nghe, trong Đức Kitô, lời của Chúa Cha: “Con là con yêu dấu” (x. Rm 8,15-17). Từ căn tính ấy, sứ mạng của người Kitô hữu được khai mở, sống không theo logic của quyền lực, nhưng theo logic của hiến dâng; không tìm kiếm chính mình, nhưng để Thánh Thần dẫn dắt.
Trong một thế giới bị ám ảnh bởi thành công và khẳng định bản thân, Lễ Chúa Giêsu Chịu Phép Rửa nhắc chúng ta rằng giá trị sâu xa nhất của con người không nằm ở điều chúng ta làm, mà ở điều chúng ta được yêu. Bên dòng Giođan năm xưa, trời đã mở ra. Và hôm nay, mỗi khi chúng ta dám bước vào con đường khiêm hạ, vâng phục và yêu thương, trời lại tiếp tục mở ra trong cuộc đời của mỗi người chúng ta. Vì Thiên Chúa Ba Ngôi vẫn đang tỏ lộ tình yêu của Ngài, một tình yêu không ngừng đi xuống để nâng con người lên, và không ngừng trao ban để biến đổi thế giới từ bên trong.