--- Niềm tin vượt xa lối suy nghĩ của trần gian –
không phải là chuyện của tương lai xa,
mà nó là một lối sống ngay bây giờ
Có những câu hỏi mà con người vẫn mang theo suốt dòng lịch sử: Rồi chúng ta sẽ đi về đâu? Đời sống này có điểm kết thúc hay mở ra một chân trời mới? Sau cái chết là gì? … Những câu hỏi ấy vượt quá mọi tính toán thực dụng, vượt qua mọi logic thông thường của trần gian, nhưng lại chạm sâu vào bản chất linh thiêng nhất của con người là khao khát sống, khao khát được yêu và được tồn tại mãi mãi.
Câu chuyện trong trang Tin Mừng (x. Lc 20, 27-40) đưa chúng ta đến một cuộc gặp gỡ đầy căng thẳng nhưng cũng rất đỗi nhân bản, đó là một nhóm người vốn không tin vào sự sống lại. Nhóm Xađốc đến chất vấn Chúa Giêsu. Họ dùng một câu chuyện tưởng như phi lý để thách đố, là một người phụ nữ lần lượt lấy bảy anh em, rồi tất cả đều chết không có con. Họ hỏi: “Vậy trong ngày sống lại, người đàn bà ấy sẽ là vợ của ai?” (Lc 20,33) . Câu hỏi đó không nhằm tìm kiếm sự thật. Nhưng đó là câu hỏi của một lý luận khô cứng, của một cái nhìn chỉ dừng lại ở mặt đất. Chúa Giêsu không trả lời theo hướng họ mong. Nhưngàgười mở ra cho họ, và cũng cho chúng ta một chân trời khác, đó là: “Thiên Chúa không phải là Thiên Chúa của kẻ chết, nhưng là Thiên Chúa của kẻ sống, vì đối với Ngài, tất cả đều đang sống” (Lc 20,38) . Từ câu nói ấy, một hành trình mở ra, là hành trình bước vào Sự Sống, một hành trình vượt qua cách nghĩ của trần gian để bước vào cái nhìn của Thiên Chúa.
Nhìn lại câu hỏi của nhóm Xađốc, chúng ta thấy một điều khá quen thuộc, đó là con người thường cố gắng hiểu những thực tại thiêng liêng bằng lối suy nghĩ của mình. Nhưng niềm tin không phải là một bài toán cộng trừ. Sự sống đời sau không thể bị nhốt trong những mô hình của đời này.
Với nhóm Xađốc, họ muốn kéo mầu nhiệm sự sống lại xuống đất. Họ coi sự sống đời sau như một sự tiếp nối của đời sống hôn nhân, như thể cái chết chỉ là một cánh cửa để bước sang một phiên bản khác của đời này. Nhưng sự sống lại không phải là bản sao, mà là một đời sống hoàn toàn mới, nơi mọi mối tương quan đạt đến sự viên mãn, nơi con người không còn lệ thuộc vào những giới hạn của thân xác. Tuy nhiên, những suy nghĩ giản lược ấy không chỉ xuất hiện nơi nhóm Xađốc, mà chúng cũng còn xuất hiện trong mỗi người chúng ta, khi chúng ta coi đức tin như một sự đổi chác, hay khi chúng ta chỉ tin đến mức nào đó mà lý trí có thể kiểm chứng được, hoặc khi chúng ta để cho nỗi sợ hãi hay thất vọng bóp nghẹt niềm hy vọng vào đời sau. Có khi, chúng ta nói: “Tôi không thấy gì cả, làm sao tôi tin được?” Nhưng sự sống lại đâu phải là điều mà người trần mắt thịt có thể nhìn thấy được. Vì đó chính là mầu nhiệm được đón nhận bằng trái tim mở ra.
Chúa Giêsu không chỉ sửa sai nhóm Xađốc bằng lý luận, nhưng Ngài còn mở ra cho họ một cái nhìn mới, đó là một đời sống vượt khỏi mọi tính toán trần gian. Ngài nói: “Những ai được xét là đáng hưởng phúc đời sau và sống lại từ cõi chết… họ không thể chết nữa, vì được ngang hàng với các thiên thần. Họ là con cái Thiên Chúa” (Lc 20,35-36) . Ở đây, có hai điều kiện đặc biệt được nhấn mạnh:
(1) “Được xét là đáng hưởng phúc đời sau” . Nghĩa là, sự sống đời đời không tự động, mà đó là một cuộc chuẩn bị, một hành trình, và một sự chọn lựa mỗi ngày cho tình yêu, cho sự thiện hảo, và cho sự thật.
Và (2) “họ không thể chết nữa” . Đây không chỉ là việc thân xác không chết, mà đó còn là một mầu nhiệm sâu hơn, được sống trong chính sự sống của Thiên Chúa, là một sự sống không bị hủy hoại, không bị mất mát, cũng không bị bóng tối tấn công.
Nhìn vào Chúa Giêsu, chúng ta thấy điều ấy rõ nhất. Ngài chính là Sự Sống. Chúa không chỉ mở cửa cho cho chúng ta bước vào, mà Ngài còn bước đi với chúng ta mọi ngày, ngay trong đời sống hiện tại này. Chúng ta cũng có thể hỏi: Làm sao có thể tin vào điều mắt không thấy, tai không nghe, hay tay không sờ được? Nhưng niềm tin Kitô giáo không xây dựng trên giả thuyết, mà nó được xây dựng trên một biến cố, đó chính là Đức Kitô Phục Sinh. Nếu không có biến cố ấy, niềm tin của chúng ta trở nên trống rỗng. Nhưng vì Chúa Giêsu đã sống lại thật, nên cái chết không còn là kết thúc, mà là một cánh cửa mở. Tuy vậy, để tin, chúng ta cũng phải chấp nhận điều này, là mầu nhiệm Thiên Chúa vượt xa lối suy nghĩ của trần gian. Người Do Thái xưa từng nói: “Tư tưởng của Ta không phải tư tưởng của các ngươi” (Is 55,8) . Như vậy, tin là bước ra khỏi vùng an toàn của lý trí, để bước vào vùng ánh sáng của lòng tín thác. Niềm tin đó không đi ngược lý trí, nhưng vượt quá lý trí. Và nó không phá bỏ tư duy, nhưng đưa tư duy vượt lên khỏi những giới hạn của nó.
Khi Chúa Giêsu nói: “Thiên Chúa của Ápraham, của Ixaác, và của Giacóp” (Lc 20,37) , Ngài đang nhắc lại một điều là các tổ phụ vẫn đang sống, và sống trong Thiên Chúa. Sự sống đó không chỉ là nhịp đập của con tim, mà còn là mối tương quan với Đấng là nguồn sống. Vì vậy, ai ở trong mối tương quan ấy thì sống, cho dù thân xác có trở về bụi đất. Điều đó mang đến cho chúng ta một niềm an ủi lớn lao là không có cái chết nào có thể cắt đứt một tình yêu gắn với Thiên Chúa. Những người thân đã ra đi… vẫn sống trong Chúa. Những ai đã tin tưởng, đã yêu mến, đã phó thác vẫn đang sống một cách tròn đầy hơn chúng ta tưởng. Và quan trọng hơn cả là Thiên Chúa không chỉ là Thiên Chúa của “những người đã chết”, mà của chính chúng ta là những người còn đang sống. Chúa đã bước vào lịch sử, bước vào những ngày thường nhật, bước vào cả những khổ đau và bế tắc của chúng ta, để nói: “Ta đang ở đây, và con thuộc về Ta” .
Nếu Thiên Chúa là Thiên Chúa của kẻ sống, thì những người tin được gọi sống với một căn tính mới, đó là con cái của sự sống lại. Điều đó có nghĩa là gì? Nghĩa là:
(1) Sống như người đã được giải phóng khỏi mọi sự sợ hãi: Sợ hãi là gốc rễ của nhiều tội lỗi. Nỗi sợ khiến cho chúng ta thu mình, chiếm giữ, tranh đoạt, tấn công. Nhưng những ai tin vào sự sống lại thì sợ hãi không còn là vua thống trị. Bởi vì chúng ta biết cho dù mất mát, chúng ta cũng không mất tất cả.
(2) Sống tự do giữa những thứ ràng buộc: Chúng ta không sống như người bám víu vào đời này, nhưng như người biết rằng đời này chỉ là một phần của cuộc hành trình lớn hơn.
Và (3) sống yêu thương như người đã nếm sự sống đời đời: Trong sự sống vĩnh cửu, chỉ có duy nhất một luật, đó là tình yêu trọn hảo. Vì thế, càng yêu thương, chúng ta càng chạm vào thiên đàng ngay trong chính đời sống này.
Niềm tin vào sự sống lại không phải là chuyện của tương lai xa, mà nó là một lối sống ngay bây giờ. Mỗi khi chúng ta tha thứ, là chúng ta làm cho sự sống chiến thắng hận thù. Hay mỗi khi chúng ta hy vọng, thì sự sống sẽ chiến thắng bóng tối. Hoặc mỗi khi chúng ta lựa chọn tình yêu thay vì ích kỷ, thì chúng ta đã làm cho sự sống được nảy mầm. Thiên đàng không phải bắt đầu sau khi chết. Nhưng thiên đàng bắt đầu từ những sự chọn lựa rất nhỏ: một lời nâng đỡ, một hành động trao ban, hay một tấm lòng biết ơn, hoặc một bước trở về. Như vậy, hôm nay, ngay bây giờ, chúng ta đang bước vào sự sống hay đang trôi dần vào cõi chết? Câu trả lời nằm trong chính cách mà chúng ta đang sống từng ngày.
Trong cuộc tranh luận với nhóm Xađốc, Chúa Giêsu không chỉ thắng bằng lý luận. Nhừng Ngài còn mở ra một chân trời mới, đó chính là Thiên Chúa là Thiên Chúa của kẻ sống. Và Ngài muốn chúng ta sống: sống thật, sống tròn đầy, sống vượt qua sợ hãi và sự giới hạn của trần gian. Và Chúa luôn nói với mỗi người chúng ta: “Hãy bước vào sự sống. Hãy để Ta dẫn con vào vùng ánh sáng mà lý trí không thể đưa con tới. Đừng sợ. Vì Ta là Thiên Chúa của con, Đấng luôn sống và luôn yêu thương”.