“Phúc thay ai gieo trong nước mắt, sẽ gặt trong hân hoan.” (Tv 126,5)
Tôi không sinh ra ở Lạng Sơn, nhưng nơi đây luôn sống động trong trái tim tôi như một miền đất hứa. Từ những ngày đầu bước vào Hội Dòng, tôi đã được nuôi dưỡng bằng những câu chuyện về “Đất Mẹ” nơi các chị đi trước đã cùng nhau dấn thân giữa núi rừng, gieo từng hạt giống Tin Mừng bằng mồ hôi và nước mắt. Sáng sớm, khi mây còn vương trên triền núi, tiếng chuông nhà nguyện lại ngân lên, gọi mọi người tiếp tục bước đi trên con đường Hy vọng, con đường mà bao thế hệ đã nắm tay nhau kiên trì băng qua mưa nắng, để hôm nay hoa đức tin rực rỡ nở giữa núi rừng.
Sớm mai chuông vọng non ngàn
Gọi hồn người trẻ bước sang dặm trường
Tin Mừng gieo giữa núi sương
Âm thầm bén rễ, trổ hương ân tình.
Từ những câu chuyện các chị cao niên kể lại, tôi hình dung ra thuở ban đầu thật thiếu thốn và gian nan. Trước năm 1954, phần lớn người dân nơi đây là đồng bào dân tộc thiểu số, sống rải rác khắp các bản làng heo hút. Đường đi chỉ là những lối mòn quanh co ôm sườn núi, mùa mưa thì bùn lầy ngập đến gối, mùa đông gió rét cắt da, bàn chân nứt nẻ vì lạnh buốt. Các cha, các chị phải đi bộ hàng chục cây số chỉ để thăm một gia đình tân tòng, hay dạy giáo lý cho vài em nhỏ. Có khi băng qua những con suối nước chảy xiết, vai khoác túi sách kinh ướt đẫm, rồi ngủ lại trên nhà sàn, nghe tiếng gió hú qua khe vách. Nhưng giữa đêm tối ấy, lòng lại ấm lên khi thấy ánh mắt người nghe Lời Chúa sáng rực niềm tin, như đốm lửa nhỏ giữ hơi ấm cho cả mùa đông dài.
Những năm tháng cấm cách, con đường truyền giáo càng thêm hiểm trở. Có lúc vừa đến bản đã nghe tin chính quyền địa phương cấm tụ họp, Kinh Thánh và sách kinh phải giấu vội trong gùi thóc hay giữa lớp vải. Có nơi, các chị bị xua đuổi, bị bắt bớ, thậm chí có người đã ngã xuống nơi rừng sâu vì bị sát hại giữa hành trình mang Tin Mừng. Máu của các ngài đã thấm vào lòng đất đỏ Lạng Sơn, trở thành hạt giống âm thầm nảy mầm. Chị Mến kể, giọng nghẹn lại: “Ngày ấy, chúng tôi chỉ có một cuốn Kinh Thánh, vài cuốn sách kinh và một túi hạt chuỗi Mân Côi. Nhiều đêm, chúng tôi vừa lần chuỗi vừa chờ trời sáng, chỉ mong hôm sau có thể đến kịp một gia đình tân tòng đang chờ nghe Lời Chúa. Có khi phải lặng lẽ rời đi giữa đêm vì sợ gây nguy hiểm cho người bản.” Nhưng cũng chính nơi gian khó này, Thiên Chúa đã luôn nâng đỡ, để hạt giống đức tin bám rễ giữa núi rừng, âm thầm lớn lên, và một ngày kia nở hoa trắng tinh trong những tâm hồn đơn sơ, như những cánh lan rừng khoe sắc giữa gió lạnh phương Bắc.
Nhờ ơn Chúa và sự chở che của Mẹ Maria, những hạt giống Tin Mừng bắt đầu bén rễ trên đất mẹ Lạng Sơn. Ban đầu, đó chỉ là vài nhóm nhỏ cầu nguyện dưới mái nhà nguyện lợp lá, giữa bốn bề núi rừng và sương phủ. Cơ sở vật chất nghèo nàn, nhân sự ít ỏi, đường sá xa xôi, mùa đông giá lạnh, mùa mưa lũ về chia cắt bản làng. Các chị phải học tiếng dân tộc để trò chuyện với bà con, mang thuốc men qua những con đường trơn trượt, băng rừng tìm cách cứu trẻ em ốm đau, và kiên nhẫn hướng dẫn đồng bào cách trồng trọt, chăn nuôi. Mỗi việc làm, dù nhỏ, cũng là một lời chứng âm thầm nhưng bền bỉ.
Thế nhưng, biến cố di cư sau năm 1954 đã mở ra một bước ngoặt. Đức cha Micae Nguyễn Khắc Ngữ đã quy tụ và dẫn dắt các chị em từ nhiều nhà phước khác nhau, cùng nhau tìm đến vùng Lạng Sơn Xóm Mới. Chính tại mảnh đất này, các chị em hợp thành một cộng đoàn duy nhất, Nhà Phước Đa Minh Lạng Sơn Xóm Mới, khởi đầu một hành trình mới. Không chỉ dừng ở một điểm truyền giáo, các cộng đoàn mới dần hình thành nơi những vùng xa hơn. Từ mái lá đơn sơ đến những nhà nguyện vững chãi, từ vài giọng hát rụt rè đến những ca đoàn vang lời ngợi khen, mọi bước đi đều thấm đẫm một xác tín duy nhất: “Ai tin vào Chúa sẽ không bao giờ thất vọng.” (Rm 10,11) Trên con đường ấy, các chị luôn sánh vai nhau, dìu dắt nhau tiến bước. Con đường có sỏi đá, có mưa dầm, có những đêm trắng giữa núi rừng. Nhưng cũng chính trên con đường ấy, hy vọng được gieo, nảy mầm và trổ hoa, hoa của đức tin, của tình huynh đệ và của niềm vui phục vụ.
Nhìn lại chặng đường từ những ngày di cư lập cư nơi Xóm Mới Lạng Sơn, tôi nhận ra từng dấu ấn bàn tay Chúa dẫn dắt, cùng mồ hôi và nước mắt của bao thế hệ chị em. Từ mái nhà tranh vách đất, gió len qua khe cửa, đến những dãy nhà kiên cố vững vàng, từ nhóm nhỏ quy tụ trong cầu nguyện, đến những cộng đoàn đông đảo khắp miền, Hội Dòng từng bước lớn lên cả về nhân lực lẫn cơ sở, trong âm thầm nhưng bền bỉ.
Ơn gọi nối tiếp ơn gọi, ngọn lửa của lớp chị đi trước truyền sang tay lớp chị đi sau, để linh đạo Đa Minh bén rễ sâu trong lòng núi rừng. Trẻ em dân tộc không chỉ học chữ, học làm dấu Thánh Giá, mà còn trở thành hạt giống Tin Mừng gieo vào bản làng. Nhiều gia đình tân tòng tìm lại đức tin, làm bừng sáng những ngọn lửa nhỏ giữa đêm sương miền biên viễn. Và hôm nay, giữa nhịp sống mới, chúng tôi vẫn cùng nhau bước trên một lời hứa: “Cùng nhau trên con đường Hy vọng”, bởi hy vọng không phải là ước mơ xa vời, mà là từng bước chân trung tín mỗi ngày, để hoa trái đức tin tiếp tục sinh sôi. Từ tên gọi Hội Dòng Nữ Đa Minh Lạng Sơn đến Hội Dòng Nữ Đa Minh Gò Vấp, sự đổi thay ấy không xóa đi dấu ấn cái nôi đất Mẹ, nhưng là bước chuyển mình trong tri ân. Lạng Sơn vẫn là cội nguồn nâng đỡ chúng tôi, như mạch nước ngầm nuôi gốc rễ.
Là những nữ tu trẻ hôm nay, chúng tôi được mời gọi tiếp bước và can đảm dấn thân, để ơn gọi Đa Minh nở hoa ở bất cứ nơi nào Chúa sai đến. Chúng tôi muốn cùng nhau viết tiếp câu chuyện của Hội Dòng, câu chuyện của hy vọng, của niềm tin và tình yêu không giới hạn, để mai này, khi nhìn lại, chúng tôi cũng có thể mỉm cười và nói: "Chúng con đã giữ trọn ngọn lửa ấy, và trao lại cho thế hệ mai sau."