Lời mời gọi trở thành nguồn bình an và hy vọng cho nhiều người
đều không bao giờ vô ích
trước mặt Thiên Chúa
Trong một thế giới quen đề cao những điều lớn lao và tức thời, con người thường bị cuốn hút bởi những thành công rực rỡ, những công trình đồ sộ và những kết quả nhìn thấy ngay trước mắt. Người ta dễ thất vọng khi những cố gắng của mình xem ra quá nhỏ bé, những việc thiện âm thầm dường như không tạo được sự ảnh hưởng, hay đời sống đức tin của mình tiến triển quá chậm. Chính trong bối cảnh ấy, Đức Giêsu kể hai dụ ngôn rất ngắn nhưng chứa đựng một chân lý vô cùng lớn lao. Ngài nói Nước Trời giống như hạt cải, tuy nhỏ nhất trong các hạt giống nhưng khi lớn lên lại trở thành một cây lớn đến nỗi chim trời có thể đến làm tổ trên cành. Ngài cũng ví Nước Trời như nắm men được vùi vào ba đấu bột cho đến khi cả khối bột dậy men (x. Mt 13,31-33). Cả hai hình ảnh ấy đều hướng chúng ta đến một điều: Thiên Chúa không hành động theo cách ồn ào của con người. Ngài bắt đầu từ những điều rất nhỏ, nhưng sức sống của Ngài có thể làm biến đổi cả thế giới.
Nhìn vào lịch sử cứu độ, chúng ta sẽ thấy Thiên Chúa luôn chọn con đường của những khởi đầu khiêm tốn. Một em bé được đặt trong chiếc nôi đơn sơ tại Bêlem lại là Đấng Cứu Thế của muôn dân. Mười hai con người bình thường, phần lớn là những ngư phủ ít học, lại trở thành nền móng của Hội Thánh. Một hạt giống Tin Mừng được gieo trên mảnh đất Galilê nhỏ bé lại lan rộng đến khắp năm châu. Điều ấy cho thấy sức mạnh của Thiên Chúa không hệ tại ở quy mô hay vẻ bề ngoài, nhưng ở sức sống nội tại của ân sủng. Chính Thiên Chúa làm cho hạt giống lớn lên, còn con người chỉ được mời gọi trung thành gieo trồng và chăm sóc. Thánh Phaolô đã diễn tả điều đó thật đẹp: “Tôi trồng, Apôlô tưới, nhưng Thiên Chúa mới làm cho lớn lên” (1Cr 3,6).
Hai dụ ngôn hôm nay không chỉ nói về sự phát triển của Hội Thánh, nhưng còn nói đến hành trình lớn lên của mỗi người Kitô hữu. Đức tin cũng giống như hạt cải. Khi lãnh nhận Bí tích Rửa tội, chúng ta chỉ đón nhận một hạt giống rất nhỏ. Hạt giống ấy cần được nuôi dưỡng bằng Lời Chúa, bằng Thánh Thể, bằng cầu nguyện và đời sống bác ái để từng ngày bén rễ sâu hơn trong tâm hồn. Không ai trở thành người môn đệ trưởng thành chỉ sau một đêm. Sự thánh thiện được hình thành từ những việc rất nhỏ nhưng được thực hiện với lòng trung thành: một lời cầu nguyện mỗi sáng, một cử chỉ tha thứ, một việc bác ái âm thầm, một lần chiến thắng cám dỗ, một quyết tâm sống trung thực giữa những sự chọn lựa khó khăn. Mỗi việc làm ấy giống như một giọt nước nhỏ, tưởng chừng không đáng kể, nhưng theo thời gian sẽ tạo thành dòng sông nuôi dưỡng cả cuộc đời.
Đức Giêsu còn dùng hình ảnh nắm men để diễn tả sức mạnh âm thầm của Nước Trời. Men không làm thay đổi khối bột từ bên ngoài, nhưng từ bên trong. Người Kitô hữu cũng được mời gọi sống như thế. Chúng ta không được mời gọi để gây tiếng vang hay tìm kiếm sự nổi bật, nhưng để âm thầm làm cho môi trường mình đang sống trở nên tốt đẹp hơn. Một người cha sống trung thực sẽ là men trong gia đình. Một người mẹ sống quảng đại sẽ là men của yêu thương. Một người giáo viên tận tâm sẽ là men trong lớp học. Một linh mục nhiệt thành sẽ là men trong giáo xứ. Một người trẻ sống ngay thẳng giữa một xã hội đầy cám dỗ sẽ là men của niềm hy vọng cho bạn bè cùng trang lứa. Những ảnh hưởng ấy nhiều khi không được nhìn thấy ngay, nhưng giống như nắm men, chúng sẽ âm thầm làm dậy cả khối bột.
Điều đáng quý nơi hạt cải và nắm men là chúng không sống cho chính mình. Cây cải lớn lên để chim trời đến nương náu. Nắm men tan biến để cả khối bột được dậy lên. Đó cũng là hình ảnh của người Kitô hữu trưởng thành. Càng lớn lên trong đức tin, chúng ta càng trở thành nơi người khác tìm thấy sự bình an, niềm an ủi và hy vọng. Một người sống gần Chúa thường mang đến cho người khác cảm giác bình an. Sự hiện diện của họ có thể xoa dịu những căng thẳng, khơi dậy niềm tin và nâng đỡ những tâm hồn đang mỏi mệt. Họ không nhất thiết phải làm những việc phi thường, nhưng chính đời sống phản chiếu Tin Mừng của họ đã là một lời chứng sống động về sự hiện diện của Thiên Chúa.
Đức Thánh Cha Phanxicô nhiều lần mời gọi người Kitô hữu trở thành “những người mang niềm hy vọng”. Hy vọng Kitô giáo không phải là sự lạc quan hời hợt, nhưng là xác tín rằng Thiên Chúa vẫn đang hoạt động ngay cả khi chúng ta chưa nhìn thấy kết quả. Vì thế, người môn đệ không nản lòng trước những thất bại, không bỏ cuộc khi điều thiện xem ra quá nhỏ bé, cũng không thất vọng khi thế giới còn đầy bất công và bạo lực. Họ tin rằng mỗi hạt giống yêu thương được gieo xuống đều có giá trị; mỗi việc thiện được thực hiện đều góp phần làm cho Nước Trời được lớn lên; mỗi sự hy sinh âm thầm đều không bao giờ vô ích trước mặt Thiên Chúa.
Nhìn lại cuộc đời mình, có lẽ chúng ta sẽ nhận ra rằng Thiên Chúa cũng đang kiên nhẫn làm việc nơi chính tâm hồn mình như người gieo hạt và như người làm men. Ngài không ép buộc, không vội vàng, nhưng từng ngày uốn nắn, thanh luyện và giúp chúng ta trưởng thành. Điều Thiên Chúa mong đợi không phải là những thành quả rực rỡ ngay lập tức, nhưng là một tấm lòng biết cộng tác với ân sủng, biết kiên trì lớn lên trong đức tin và không ngừng lan tỏa điều thiện đến những người chung quanh.
Ước mong rằng mỗi chúng ta luôn biết trân trọng những khởi đầu nhỏ bé mà Thiên Chúa đang thực hiện trong cuộc đời mình; biết kiên trì nuôi dưỡng hạt giống đức tin bằng đời sống cầu nguyện, yêu thương và phục vụ; biết chấp nhận âm thầm như nắm men để biến đổi môi trường mình đang sống từ bên trong. Và khi lớn lên cùng Nước Trời, chúng ta cũng sẽ trở thành những “cây lớn” cho người khác tìm thấy bóng mát của bình an, những “nắm men” âm thầm làm dậy lên niềm hy vọng, để sự hiện diện của mỗi người Kitô hữu luôn là dấu chỉ sống động của tình yêu Thiên Chúa giữa lòng thế giới hôm nay.
Giọng đọc: Phan Anh