Khi Thiên Chúa trở thành của ăn cho con người
thì ở lại trong tôi,
và tôi ở lại trong người ấy” (Ga 6,56)
Có những điều trong đời con người có thể hiểu được bằng lý trí, nhưng cũng có những điều chỉ có thể bước vào bằng đức tin. Mầu nhiệm Thánh Thể thuộc về chiều kích thứ hai ấy. Không phải vì nó phi lý, nhưng vì nó vượt quá những gì con người có thể nắm bắt.
Khi Chúa Giêsu nói: “Thịt tôi thật là của ăn, và máu tôi thật là của uống” (Ga 6,55), phản ứng đầu tiên của những người nghe không phải là thinh lặng chiêm niệm, nhưng là tranh luận: “Làm sao ông này có thể cho chúng ta ăn thịt ông ta được?” (Ga 6,52) . Một câu hỏi rất thật, và cũng là rất con người. Bởi vì đứng trước một mầu nhiệm, phản ứng tự nhiên là muốn hiểu, muốn phân tích, và muốn giải thích. Nhưng có những mầu nhiệm không thể bị thu gọn thành một lời giải thích. Không phải vì chúng vô nghĩa, nhưng vì chúng quá đầy ý nghĩa.
Chúa Giêsu không rút lại lời của mình. Ngài cũng không “giải thích lại” để làm cho dễ chấp nhận hơn. Trái lại, Ngài đi xa hơn: “Nếu các ông không ăn thịt và uống máu Con Người, các ông không có sự sống nơi mình” (Ga 6,53). Một lời nói mang tính quyết định. Không còn là một lời mời nhẹ nhàng, nhưng là một ngưỡng cửa. Hoặc bước vào, hoặc dừng lại. Bởi vì điều Chúa Giêsu trao ban không phải là một biểu tượng, nhưng là chính sự sống của Ngài. Không phải chỉ để con người “hiểu về” Thiên Chúa, nhưng để “hiệp thông” với Ngài. Và chính nơi đây, một nghịch lý kỳ diệu được mở ra.
Thông thường, khi con người ăn, của ăn trở thành một phần của họ. Nhưng trong Thánh Thể, điều ngược lại xảy ra. Không phải con người “đồng hóa” Thiên Chúa, nhưng chính họ được biến đổi để nên giống Ngài. Như thánh Augustinô đã cảm nghiệm: “không phải Thiên Chúa trở nên như con người, nhưng con người được biến đổi để nên giống Thiên Chúa”. Đó chính là chiều sâu của mầu nhiệm này. Một sự hiệp thông không dừng lại ở bên ngoài, nhưng đi vào tận bên trong: “Ai ăn thịt và uống máu tôi, thì ở lại trong tôi, và tôi ở lại trong người ấy” (Ga 6,56).
“Ở lại”…
Một từ rất đơn sơ, nhưng chứa đựng cả một thế giới. Không còn khoảng cách, cũng không còn chỉ là một tương quan bên ngoài. Nhưng là một sự hiện diện nội tại. Thiên Chúa không chỉ đứng trước con người, nhưng còn ở trong họ. Và con người không chỉ hướng về Thiên Chúa, nhưng ở lại trong Ngài. Đây không còn là một hành động tôn giáo, nhưng là một cuộc gặp gỡ. Một sự trao đổi. Một sự trao ban sự sống: “Như Chúa Cha là Đấng hằng sống đã sai tôi, và tôi sống nhờ Chúa Cha thế nào, thì kẻ ăn tôi, cũng sẽ nhờ tôi mà được sống như vậy” (Ga 6,57) . Một dòng chảy sự sống được nối dài. Từ Chúa Cha đến Đức Kitô, và từ Đức Kitô đến con người. Không bị gián đoạn, cũng không bị khép kín, nhưng được trao ban. Và điều này đã làm thay đổi hoàn toàn cách con người hiểu về đời sống của mình. Bởi vì, nếu sự sống của chúng ta không chỉ đến từ chính mình, nhưng từ một Đấng khác, thì cuộc đời không còn là một nỗ lực cô đơn, nhưng là một hành trình được nuôi dưỡng. Không phải chúng ta “tự sống”, nhưng chúng ta “được sống”. Không phải chúng ta “tự mình giữ lấy sự sống”, mà chúng ta “đón nhận sự sống”. Nhưng để bước vào mầu nhiệm này, chúng ta cần một điều, đó chính là sự khiêm tốn của đức tin. Chấp nhận rằng không phải mọi điều đều có thể hiểu ngay. Cũng chấp nhận rằng có những chân lý phải được sống trước khi được hiểu. Và cũng chấp nhận rằng Thiên Chúa có thể hành động theo những cách vượt quá những gì mình quen thuộc.
Có thể hôm nay, khi nhìn vào Thánh Thể, chúng ta chỉ thấy bánh. Một hình thức rất đơn sơ. Rất bình thường. Nhưng chính trong sự đơn sơ ấy, một thực tại vô cùng lớn lao đang ẩn giấu. Đó chính là một tình yêu đã đi đến tận cùng, một thân xác đã được trao ban, một sự sống không bao giờ mất. Và có lẽ, điều quan trọng không phải là chúng ta hiểu hết mầu nhiệm này, nhưng là chúng ta để cho mình được chạm đến bởi mầu nhiệm ấy.
Mỗi lần tiến lên đón nhận Thánh Thể, không chỉ là một thói quen, nhưng là một cuộc gặp gỡ. Một lời thưa “Amen” không chỉ là một nghi thức, nhưng là một lời cam kết: tin rằng đây là Mình Chúa, và dám để cho đời mình được biến đổi bởi Đấng mình đón nhận. Bởi vì Thánh Thể không chỉ là một hồng ân để giữ, nhưng còn là một sự sống để sống. Một sự sống mời gọi chúng ta trở nên như Đấng mà chúng ta đón nhận. Trở nên bánh được bẻ ra cho người khác. Trở nên tình yêu được trao ban. Trở nên sự hiện diện âm thầm nhưng thật.
Và nếu một ngày nào đó, trong những điều rất bình thường của đời sống, người khác có thể “nhận ra” một chút gì đó của Đức Kitô nơi chúng ta, thì có lẽ lúc ấy, mầu nhiệm Thánh Thể đã thực sự sinh hoa trái. Không phải chỉ trên bàn thờ, nhưng trong chính cuộc đời. Không phải chỉ trong nghi thức, nhưng trong từng sự chọn lựa. Cũng không phải chỉ trong nhà thờ, nhưng trong từng nhịp sống. Bởi vì khi Thiên Chúa đã trở thành của ăn cho chúng ta, thì con người cũng được mời gọi trở thành “của ăn” cho nhau. Và chính nơi đó, mầu nhiệm Thánh Thể tiếp tục được nhận ra giữa thế gian.
Giọng đọc: Thanh Nhã - Phan Anh