Thiên Chúa thường tỏ mình qua những con người và những biến cố đơn sơ
chúng ta sẽ nhận ra rằng
Thiên Chúa chưa bao giờ vắng mặt
Con người thường bị thu hút bởi những điều phi thường. Chúng ta dễ chú ý đến những gì nổi bật, khác lạ và ngoạn mục, trong khi lại bỏ qua những điều nhỏ bé diễn ra hằng ngày. Trong đời sống đức tin cũng vậy, nhiều người mong chờ những dấu lạ, những phép màu hay những trải nghiệm đặc biệt để cảm nhận Thiên Chúa, nhưng lại không nhận ra rằng Ngài vẫn âm thầm hiện diện trong những điều rất đỗi bình thường của cuộc sống. Trang Tin Mừng hôm nay cho thấy chính những người đồng hương của Đức Giêsu đã rơi vào nghịch lý ấy. Họ ngạc nhiên trước sự khôn ngoan và những phép lạ của Ngài, nhưng rồi lại tự khép lòng mình bằng những câu hỏi đầy thành kiến: “Ông không phải là con bác thợ sao? Mẹ của ông không phải là bà Maria sao?” (Mt 13,55). Họ biết rất rõ gia đình, quê quán và cuộc sống của Đức Giêsu, nhưng chính sự quen thuộc ấy lại làm cho họ không nhận ra Đấng Thiên Sai đang đứng giữa họ.
Đức Giêsu không bị từ chối vì Ngài thiếu những dấu chỉ của Thiên Chúa, nhưng vì người ta chỉ nhìn Ngài bằng đôi mắt của xác thịt. Họ đánh giá Ngài dựa trên xuất thân, nghề nghiệp và những điều họ đã biết từ trước. Trong suy nghĩ của họ, Thiên Chúa phải đến bằng một cách thức khác thường hơn, uy nghi hơn và vượt khỏi những gì quen thuộc. Họ không thể chấp nhận rằng Đấng Cứu Thế lại lớn lên trong một ngôi làng nhỏ bé, sống trong gia đình của một bác thợ mộc và chia sẻ cuộc sống bình dị với mọi người. Thành kiến đã che khuất đức tin, còn sự tự mãn đã đóng kín cánh cửa tâm hồn. Vì thế, Tin Mừng kết luận bằng một câu thật đáng tiếc: “Người không làm nhiều phép lạ tại đó, vì họ không tin” (Mt 13,58). Không phải quyền năng của Thiên Chúa bị giới hạn, nhưng chính sự cứng lòng của con người đã ngăn cản họ đón nhận hồng ân.
Biến cố ấy không chỉ xảy ra tại Nadarét cách đây hai ngàn năm, mà vẫn tiếp tục lặp lại trong cuộc sống của chúng ta hôm nay. Nhiều khi chúng ta cũng mong Chúa hiện diện qua những biến cố lớn lao, nhưng lại không nhận ra Ngài trong những điều rất gần gũi. Chúng ta tìm Chúa nơi những cuộc hành hương xa xôi, nhưng lại quên gặp Ngài nơi bàn ăn gia đình. Chúng ta mong nghe tiếng Chúa qua những mặc khải đặc biệt, nhưng lại không lắng nghe Ngài đang nói qua một trang Tin Mừng, một lời góp ý chân thành hay tiếng lương tâm đang thôi thúc làm điều thiện. Chúng ta cầu xin Chúa ban phép lạ, nhưng nhiều khi không nhận ra phép lạ lớn nhất là mình còn được sống, còn có những người yêu thương bên cạnh, còn có cơ hội để bắt đầu lại sau những lần vấp ngã.
Thiên Chúa luôn có cách hành động rất khác với những mong đợi của con người. Ngài chọn Bêlem nhỏ bé thay vì Giêrusalem huy hoàng để Con Một mình chào đời. Ngài chọn các ngư phủ chất phác thay vì các học giả nổi tiếng để xây dựng Hội Thánh. Ngài dùng năm chiếc bánh và hai con cá để nuôi đám đông. Ngài chọn hạt cải nhỏ nhất và nắm men bé nhỏ để nói về Nước Trời. Trong suốt lịch sử cứu độ, Thiên Chúa không ngừng cho thấy Ngài yêu thích những điều khiêm tốn, bởi chính trong sự nhỏ bé ấy, quyền năng của Ngài được tỏ hiện rõ ràng nhất. Như thánh Phaolô nói: “Kho tàng ấy, chúng tôi lại chứa đựng trong những bình sành, để chứng tỏ quyền năng phi thường phát xuất từ Thiên Chúa, chứ không phải từ chúng tôi” (2Cr 4,7).
Có lẽ điều đáng suy nghĩ nhất là đôi khi chúng ta cũng nhìn người khác bằng cái nhìn của dân làng Nadarét. Chúng ta dễ đánh giá một con người qua bằng cấp, nghề nghiệp, địa vị, hoàn cảnh hay quá khứ của họ. Chúng ta dễ đóng khung người khác trong những định kiến và quên rằng ân sủng của Thiên Chúa có thể làm nên những điều kỳ diệu nơi bất cứ ai. Biết bao vị thánh đã xuất thân từ những con người rất bình thường. Thánh Phêrô chỉ là một ngư phủ. Thánh Têrêsa Hài Đồng Giêsu chưa từng làm những công việc lớn lao ngoài bốn bức tường đan viện. Thánh Têrêsa Calcutta chỉ bắt đầu bằng việc chăm sóc một người hấp hối bên vệ đường. Điều làm nên sự phi thường của các ngài không phải là xuất thân, nhưng là để cho Thiên Chúa hoạt động qua cuộc đời mình.
Đức Thánh Cha Bênêđictô XVI từng nói rằng Thiên Chúa không áp đặt sự hiện diện của Ngài bằng sức mạnh, nhưng đến với con người trong sự khiêm nhường của tình yêu. Chỉ những ai có trái tim đơn sơ mới nhận ra Ngài. Đó cũng là lý do vì sao các mục đồng đã nhận ra Đấng Cứu Thế trong một Hài Nhi nằm trong máng cỏ, còn nhiều người quyền thế lại không nhận ra Ngài. Đức tin không chỉ mở đôi mắt để thấy điều phi thường, nhưng còn giúp chúng ta khám phá điều phi thường đang ẩn giấu trong những điều bình thường nhất.
Mỗi ngày sống đều có thể trở thành nơi gặp gỡ Thiên Chúa. Ngài hiện diện trong một người mẹ âm thầm hy sinh cho con cái, trong một người cha vất vả vì gia đình, trong một người bệnh vẫn giữ được nụ cười giữa đau đớn, trong một người nghèo vẫn quảng đại chia sẻ phần ít ỏi của mình, trong một linh mục tận tụy với đoàn chiên, trong một em bé hồn nhiên, trong một người biết xin lỗi và tha thứ. Ngài cũng hiện diện trong từng bình minh mới, từng hơi thở chúng ta đang có, từng cơ hội để yêu thương và phục vụ. Chỉ cần có đôi mắt của đức tin, chúng ta sẽ nhận ra rằng Thiên Chúa chưa bao giờ vắng mặt; Ngài chỉ chọn những cách rất âm thầm để ở lại với con người.
Ước mong rằng chúng ta luôn giữ được một trái tim đơn sơ và một ánh mắt biết chiêm ngắm, để không vì sự quen thuộc mà đánh mất khả năng nhận ra Thiên Chúa đang hiện diện giữa cuộc sống thường ngày. Ước mong chúng ta biết trân trọng những con người bình dị, những việc nhỏ bé và những biến cố tưởng như rất bình thường, vì chính nơi đó Thiên Chúa vẫn đang âm thầm tỏ mình. Và khi biết nhận ra Chúa trong từng khoảnh khắc của cuộc sống, chúng ta cũng sẽ trở thành những chứng nhân đơn sơ nhưng sống động, giúp người khác gặp được Thiên Chúa qua chính cách chúng ta yêu thương, phục vụ và sống mỗi ngày.
Giọng đọc: Phan Anh