Tục ngữ Latinh có câu: (Humanum est errare, diabolicum est perseverare) “Là con người thì ai cũng có thể sai lầm; nhưng cố chấp ở mãi trong lỗi lầm thì đó là điều thuộc về ma quỷ.” Mỗi người cần ý thức rằng mình là một con người bất toàn và luôn cần được anh chị em nâng đỡ để nhận ra những thiếu sót của bản thân. Tuy nhiên, điều quan trọng hơn cả vẫn là nội lực bên trong: tôi có thực sự muốn thay đổi không, có đủ khiêm tốn để đón nhận góp ý và đủ can đảm để sửa sai không? Thực tế cho thấy chúng ta thường dễ nhìn thấy lỗi lầm của người khác hơn là nhận ra những giới hạn của chính mình. Vì thế, việc sửa dạy hay góp ý cho người khác là cả một nghệ thuật sống. Một lời góp ý mang tính xây dựng đòi hỏi sự tinh tế: đúng người, đúng thời điểm và đúng nội dung.
Tin Mừng hôm nay đã gợi ý cho chúng ta một tiến trình rất cụ thể để sửa lỗi cho anh chị em mình. Chúa Giêsu dạy: “Nếu người anh em của anh trót phạm tội, thì hãy đi sửa lỗi nó, một mình anh với nó mà thôi” (Mt 18,15). Trước khi đưa sự việc ra cho người khác hay cho cộng đoàn, Chúa mời gọi chúng ta gặp gỡ riêng người anh em ấy trong tinh thần yêu thương và tôn trọng.
Đây là điều không dễ thực hiện. Thực tế cho thấy, nhiều khi chúng ta lại đi ngược với tiến trình Tin Mừng: chúng ta thường có xu hướng bàn luận lỗi lầm của người khác với nhiều người, hoặc đưa vấn đề ra trước tập thể, trong khi chưa một lần gặp gỡ riêng để góp ý chân thành với chính người đó. Điều này không những không giải quyết được vấn đề mà còn có thể làm tổn thương người anh chị em và gây chia rẽ trong cộng đoàn.
Trước hết, muốn sửa dạy người khác cần có đời sống cầu nguyện sâu sắc. Cầu nguyện giúp chúng ta đặt công việc này trong thánh ý Thiên Chúa và để Chúa Thánh Thần hướng dẫn. Trong cầu nguyện, chúng ta học cách đặt mình vào hoàn cảnh của anh chị em, học sự cảm thông và tình liên đới. Nhờ đó, việc góp ý không còn là hành động phê phán mà trở thành một cử chỉ yêu thương nhằm giúp nhau cùng tiến bước trên hành trình nên thánh.
Chúng ta hãy tập nhìn thấy những điểm tích cực nơi người khác trước khi đề cập đến những điều cần sửa đổi. Khi một người cảm nhận mình được tôn trọng và yêu thương, thì họ sẽ dễ dàng đón nhận góp ý hơn.
Trong cuộc sống, nếu việc sửa dạy được thực hiện theo tinh thần Tin Mừng: cầu nguyện, gặp gỡ, lắng nghe và tôn trọng thì đó không còn là sự khiển trách, mà là hành động bác ái giúp xây dựng tình hiệp thông huynh đệ và đưa mọi người đến gần Chúa hơn.
Mời bạn dành ít phút tự vấn lòng mình:
Khi thấy anh chị em mình sai lỗi, tôi có can đảm gặp riêng để góp ý trong tình yêu thương như Chúa dạy không, hay là tôi đi nói với một người khác? Ngược lại, khi được người khác góp ý, tôi có khiêm tốn lắng nghe và nhìn nhận những thiếu sót của mình không, hay là phản ứng bằng sự tự ái và cố chấp?
Lạy Chúa Giêsu, xin ban cho chúng con một trái tim khiêm tốn để biết đón nhận những góp ý chân thành, và một tâm hồn bác ái để biết sửa dạy anh chị em mình trong yêu thương. Xin giúp chúng con luôn cầu nguyện, lắng nghe và tôn trọng nhau, để mọi lời nói và việc làm đều góp phần xây dựng tình hiệp thông trong cộng đoàn. Amen.