Niềm tin chiến thắng nỗi lo âu
lòng từ bi của Người chẳng hề vơi cạn;
mỗi sáng lại mới,
lòng trung tín của Ngài vô cùng lớn lao”
Ngày đầu năm mới, khi đất trời vừa sang trang, lòng người cũng muốn mở ra một khởi đầu khác. Người ngườa mặc áo mới, trao nhau những lời chúc bình an, nâng chén rượu mừng hy vọng. Nhưng ẩn sau những nụ cười đầu xuân vẫn là những câu hỏi không nói thành lời: năm nay sẽ ra sao? Công việc có vững vàng không? Gia đình có êm ấm không? Sức khỏe có bền lâu không? Con người bước vào năm mới với rất nhiều ước mong, nhưng cũng mang theo không ít lo âu. Chính trong bầu khí ấy, lời của Đức Giêsu trong Tin Mừng Mattheu (x. Mt 6, 25-34) vang lên như một làn gió mát thổi qua tâm hồn: “Anh em đừng lo lắng cho mạng sống… Hãy xem chim trời… Hãy ngắm hoa huệ ngoài đồng…” (Mt 6,25–28). Và đỉnh cao của lời mời gọi ấy là: “Trước hết hãy tìm kiếm Nước Thiên Chúa và đức công chính của Người, còn tất cả những thứ kia, Người sẽ thêm cho” (Mt 6,33).
Đức Giêsu không phủ nhận thực tế của đời sống. Ngài biết con người cần ăn uống, cần áo mặc, cần mái nhà và công việc. Nhưng Ngài đặt lại thứ tự ưu tiên của trái tim. Điều làm cho chúng ta bất an không hẳn là thiếu thốn, mà là nỗi sợ thiếu thốn. Lo âu là bóng mây phủ trên phận người. Ai cũng từng thao thức vì tương lai con cái, vì kinh tế gia đình, vì sức khỏe của cha mẹ già. Thế nhưng Đức Giêsu hỏi một câu vừa thực tế vừa sâu sắc: “Hỏi có ai trong anh em có thể nhờ lo lắng mà kéo dài đời mình thêm được dù chỉ một gang không?” (Mt 6,27). Lo lắng không làm đời dài hơn, nhưng có thể làm lòng của chúng ta ra nặng nề hơn.
Dân Israel khi bước vào sa mạc cũng mang tâm trạng ấy. Họ sợ thiếu ăn, thiếu uống và đã than trách Thiên Chúa (x. Xh 16,3). Thế nhưng chính trong sa mạc khô cằn, manna từ trời đã rơi xuống mỗi sáng (x. Xh 16,15). Điều kỳ lạ là manna chỉ đủ cho từng ngày. Ai tích trữ cho ngày mai thì manna hư đi. Thiên Chúa dạy dân Ngài sống từng ngày trong tín thác. Cũng vậy, ngày đầu năm mới, chúng ta muốn biết cả mười hai tháng phía trước, nhưng Thiên Chúa chỉ trao cho cho ta “hôm nay”. Thánh Phêrô đã khuyên các tín hữu: “Mọi lo lắng, anh em hãy trút cả cho Người, vì Người chăm sóc anh em” ( Pr 5,7). Đức tin không xóa bỏ trách nhiệm, nhưng giải thoát trái tim của chúng ta khỏi sự ám ảnh.
“Hãy xem chim trời…” Chim không tích trữ kho lẫm, nhưng vẫn bay đi tìm mồi mỗi buổi sáng. Chúng không lười biếng, chúng hành động trong sự tín thác. “Hãy ngắm hoa huệ ngoài đồng…” Hoa không dệt vải, nhưng vẫn rực rỡ hơn cả vua Salômôn (x. Mt 6,29). Vẻ đẹp ấy không do căng thẳng tạo nên, nhưng do bàn tay sáng tạo của Thiên Chúa. Đức Giêsu không dạy chúng ta thụ động Ngài dạy chúng ta làm việc mà không bị nuốt chửng bởi sự sợ hãi. Ngôn sứ Isaia đã ghi lại lời Thiên Chúa: “Đừng sợ, vì Ta ở với ngươi… Ta sẽ bổ sức cho ngươi” (Is 41,10) . Điều bảo đảm cho tương lai không phải là những tính toán hoàn hảo, nhưng là sự hiện diện trung tín của Thiên Chúa.
Trung tâm của trang Tin Mừng hôm nay không phải là “đừng lo”, nhưng là “trước hết hãy tìm kiếm Nước Thiên Chúa”. “Trước hết”, đó là trật tự của đời sống. Bao năm qua, chúng ta có thể đã tìm kiếm nhiều điều: thành đạt, an toàn, danh tiếng, tích lũy, ... Nhưng nếu Thiên Chúa không ở vị trí thứ nhất, mọi điều khác sẽ không bao giờ đủ. Thánh Phaolô khuyên: “Hãy hướng lòng trí về những gì thuộc thượng giới” (Cl 3,2). Không phải để trốn khỏi trần thế, nhưng để sống giữa trần thế với một hướng đi rõ ràng. Khi Thiên Chúa là trung tâm, công việc trở thành phục vụ, gia đình trở thành mái ấm yêu thương, và của cải trở thành phương tiện chứ không phải mục đích.
Hình ảnh vua Salômôn là một minh chứng sống động. Khi được Thiên Chúa cho quyền xin điều mình muốn, ông không xin giàu sang hay chiến thắng, nhưng xin “một tâm hồn biết lắng nghe” (x. 1V 3,9) . Và Thiên Chúa đã ban cho ông cả điều ông không xin (x. 1V 3,13). Đó chính là logic của Tin Mừn. Khi tìm kiếm Nước Thiên Chúa trước hết, những điều cần thiết khác được đặt vào đúng chỗ của chúng. Đức tin không phải là chiến lược để thành công, nhưng là con đường dẫn tới sự bình an đích thực. Vậy: “Đừng lo lắng về ngày mai: ngày mai, cứ để ngày mai lo” (Mt 6,34). Lời ấy không khuyến khích sự vô trách nhiệm, nhưng mời gọi chúng ta sống trọn hiện tại. Mỗi ngày có đủ khó khăn của ngày đó, và cũng có đủ ơn của ngày đó. Trong những lời than khóc của Giêrusalem, sách Ai Ca vẫn thắp lên một niềm hy vọng: “Lòng thương xót của Đức Chúa không hề chấm dứt, lòng từ bi của Người chẳng hề vơi cạn; mỗi sáng lại mới, lòng trung tín của Ngài vô cùng lớn lao” (Ac 3,22–23) . Mỗi buổi sáng đầu năm và cả những buổi sáng tiếp theo đều là một quà tặng chưa mở. Nếu chúng ta sống hôm nay trong tín thác, tương lai sẽ được đặt trong tay Đấng trung tín.
Như vậy, niềm tin chiến thắng nỗi lo âu không bằng cách cho chúng ta thấy toàn bộ hành trình phía trước, nhưng bằng cách trao cho chúng ta một bàn tay để nắm lấy. Đức tin không bảo đảm rằng năm mới sẽ không có thử thách, nhưng nó sẽ bảo đảm rằng trong mọi thử thách, chúng ta không một mình. Khi tìm kiếm Nước Thiên Chúa trước hết, chúng ta không mất gì, nhưng tìm lại được chính mình trong trật tự của ân sủng.
Ngày Mồng Một Tết, giữa bao lời chúc và dự định, có lẽ lời chúc đẹp nhất là lời Chúa dành cho chúng ta: “Đừng lo!” Và đáp lại, lời thưa đẹp nhất chúng ta có thể dâng lên là: “Lạy Chúa, năm mới này, con chọn tìm kiếm Nước Chúa trước hết”. Khi đó, bình an không còn là điều chúng ta đi tìm, nhưng là hoa trái âm thầm nở ra trong một trái tim đầy tín thác.